Özellikle işte Minion gibi ya da Shrek, Yoda, Spider-Man gibi karakterleri taklit edip görseller ürettiği için ilk defa böyle büyük Hollywood stüdyolarının bir yapay zeka şirketine dava açtığını görüyoruz.


Getty Images isimli bu stock imaj görseller bulduğumuz bir site var ya, o da Stability yapay zekasını geçtiğimiz hafta dava etmişti.


Şimdi Midjourney'e açılan davada sadece Disney ve Universal yok.


Lucas Film var, Marvel var.


Ve bu şirketler, yapım şirketleri güçlerini birleştirerek Hollywood'un aslında yapay zeka şirketlerine karşı ilk büyük yasal işlemi oldu.


Ve bu yapımcıların ikonik karakterlerini kopyaladığı için ve sonsuz sayıda izinsiz taklitler üretmesine izin verdiği için Midjourney'nin onu dava ediyorlar.


Böylelikle şimdi artık buradan nereye varacak bu telif hakkı davaları?


Muhtemelen daha önce gördüğümüz bu büyük medya kuruluşları-- nasıl ki şimdi yapay zeka şirketleri onları kullansın diye bir, işte, para ödemeleri gerekiyor medya şirketlerine.


Aynı şekilde Midjourney gibi görsel video üreticilerinin de bu yapımcıların ürünlerini kullanabilmeleri için, karakterleri kullanabilmeleri için bir lisans ödemeleri muhtemelen gerekecektir adil kullanım yapabilmeleri için.


Ve bu sadece Midjourney'yi değil, tabii ki de bütün sektörü etkileyecek.


The Browser Company'nin Dia isimli bir yapay zeka ajanından daha evvel bahsetmiştim.


Şimdi bu Dia tarayıcısı artık hayata geçti ve-Yapay zeka ajanı olarak çalışıyor ve bu ajan eylemcileri sayesinde de bizim yerimize görevler üstlenebiliyor.


Peki neler yapabiliyor?


Her sekmeyi görebiliyor, ajan eylemleri gerçekleştirebiliyor ve kullanıcı tercihlerine ya da bizim alışkanlıklarımıza uyum sağlayıp entegre oluyor.


Yapay zeka destekli bir sohbet robotu sayesinde de onunla sohbet ederek kendi alışkanlıklarımızı ona daha yakından öğretebiliyoruz.


Doğrudan URL çubuğuna entegre ederek kullanıyoruz.


Bu Diya isimli arama çubuğu yapay zekaya sahip ve yapay zekasını bizim URL çubuğuna entegre ediyor ve biz orada herhangi bir şeyler yazdığımız zaman bizim orada neler yaptığımızı direkt olarak öğreniyor.


Diya'nın sohbet robotu var.


O da mesela birden fazla sekme açtığımızda aynı anda onları analiz edebiliyor.


Yazma stilimize göre e-postalarımızı taslaklayabiliyor ya da yazı yazabiliyor.


Kişiselleştirilmiş yanıtlar vermemizi sağlıyor.


Alışveriş veya kodlama gibi böyle belirli görevler için özel olarak tasarlanmış bir becerisi var.


Özel yapay zeka ajanları sistemi kullanıyorlar ve ilgili sekmelerden bağlamları hatırlayabiliyorlar herhangi bir alışveriş yaparken ya da kodlama yaparken.


Bu arada bütün buradaki işlemlerin hepsi yerel olarak şifreleniyor ve yapıldıktan sonra da sunucudan siliniyor.


2019 yılında kurulmuş bir şirket ve bizim internetteki alışkanlıklarımızı, deneyimlerimizi tamamen aslında değiştirecek ve tamamen sadece bir yere odaklanan bir şirket görüyoruz bu anlamda.


Evet, rakipleri büyük ama eğer kullanım açısından hepimizin severek kullandığı bir noktaya gelirse eğer ki yaptıkları, gösterdikleri videoda bence çok yaratıcı.


Bu biraz daha bizim kullanıcılar olarak kullanma deneyimimize kalıyor aslında.


Eğer kullanıcı dostu bir şekilde ve kolay bir şekilde eğer kullanabilirsek o zaman neden olmasın?


Bence hepimiz daha fazla yer verebiliriz.


Robotlardan bahsedeceğiz dedik.


Şimdi Neo Robotik'ten bahsedeceğiz.


Norveçli robotik girişimi 1X'in robotu artık daha çok insan gibi düşünebiliyor ve hareket edebildiğini söylüyorlar.


Günlük ev işlerini daha özerk, otonom bir şekilde halletme yeteneği kazandırdıklarını söylüyorlar ve bunun için de yeni bir yapay zeka modeli bulmuşlar ve onunla çalıştırıyorlar.


Yani artık çamaşır yıkamaktan bitki sulamaya kadar tüm görevleri sorunsuz, otomatik ve neredeyse insan gibi bir hassasiyette yapabileceğini söylüyorlar.


Peki nasıl bir yapay zeka modeli üzerine çalışıyor?


Neo'nun gerçek ev ortamlarında sorunsuz bir şekilde hareket etmesine, algılamasına, etkileşime girmesine yardımcı olmak için tasarlanan bu en yeni pekiştirmeli öğrenme denetleyicisi nedir?


Bu dil kontrolü, hareket ve tüm vücut manipülasyonunu tek bir sistemde birleştiren Redwood isimli bir model.


Ve bu Redwood 1X'in farklı robotlarının gerçek dünya düzeninde elde edilen verilerle eğitilmiş, yani diğer robotlarının gerçek dünyada elde ettiği verilerle eğitiliyor ve hem uzaktan kumanda hem de otonom ev faaliyetlerini de ayrıca kapsıyor.


Hem başarılardan hem de başarısızlıklardan ders alarak, görünmeyen nesneleri kavrayarak, başarısızlıklarının ardından yeniden deneyerek, iki elini kullanarak ev işlerini yapmak gibi davranışlarla bu yeni modelinde öğrenme sistemi tekniğini kullanmışlar.


Ayrıca sistem tamamen Neo'nun yerleşik GPU'su üzerinde çalışıyor.


Yani herhangi bir bulut sistemi üzerinde çalışmıyor.


Böylelikle de ev kullanımı içinde gizliliği garanti ediyorlar.


Yani özetle hareket ve nesne işlemeyi, yani nesneyi anlamayı ayrı beceriler olarak normalde ele alıyor ya geleneksel modeller.


Bu Redwood sistemi Neo'nun tüm bunları insan hareketlerine neredeyse eşit bir akıcılıkta yapmasını sağlıyor ve tek bir seferde işliyor.


Ve 2027 yılına kadar da yüz bin, 2028 yılına kadar da milyonlarca ünite insansı robot üretmeyi planlıyorlar.


Bir robot şirketinden daha bahsedeceğim.


Bu Amerikalı ve Sam Altman'ın da bir yandan yatırım yaptığı bir girişim.


Coco Robotics isimli Los Angeles merkezli son kilometre teslimat robotu.


Bu özellikle Los Angeles'ta, San Francisco'da böyle taşınabilir bir buzluk gibi olan ve hem akıllı hem de tekerlekleri olan bir robottan bahsediyoruz.


Bu daha çok böyle yemek siparişlerinin teslimatını yapıyor.


Şimdi bu, Open AI'ın CEO'su ve kurucu ortağı Sam Altman tarafından da desteklenen bir girişim Coco Robotics.


Seksen milyon dolarlık yatırım aldı.


Böylece toplam yatırım turu yüz yirmi milyon doları aşmış ve artık büyümeye devam edecek.


Los Angeles, Chicago, Miami ve Helsinki gibi böyle büyük şehirlerde yaklaşık şu anda bin üç yüz adet soğutucu boyutunda robot filosu var ve sıfır emisyonlular.


2020'de kurulan bir şirket bu.


Uber Eats, DoorDash gibi platformlarla işbirliği yapıyorlar ve beş yüz binden fazla da şu ana kadar teslimat gerçekleştirmişler.


Coco, robotların navigasyon, engellerden kaçınma, gerçek zamanlı karar verme yeteneklerini geliştirmek için de yapay zekadan destek alıyor ve bunun için de Open AI ile stratejik bir ortaklığı var.


Open AI'ın yapay zeka modellerini kullanıyorlar tabii ki.


Şirketin robotları her biri doksan litreye kadar ürün taşıyabiliyorlar ve kentsel ortamlarda da çalışabiliyorlar.


2026 yılına kadar da sokaklarda on bin robotu hedefliyor şirket.


Cesur bir hedefi var ama şu ana kadar zaten bin üç yüz adet robotta da dört farklı şehirde de şu anda bir yandan da teslimatlarına devam ediyor.


Benim şimdi çok hoşuma giden, umarım fiyatları ucuzlar da alırız diyeceğim bir robottan bahsedeceğim.


Xrobotics'in pizza yapma robotu var ve bu şirket de şu anda iki buçuk milyon dolar yatırım aldı.


San Francisco'lu bir şirket bu.


Saatte yüz adede kadar mükemmel ve hassas pizzalar yapabiliyor.


Böyle kompakt tezgah üstü pizza fırınlarına benziyor.


X Pizza Cube isimli yapay zeka destekli bir pizza yapma robotu bu.


Ve bu robot iş gücü ihtiyacını yüzde seksene kadar--siz azaltabiliyor.


Yani bunu ben evime alsam böyle bir ya da dükkan mı açsam diye düşünüyorum bir pizza sever olarak.


Şirket gelişmiş tabii makine öğrenimi kullanıyor ve her seferinde de sos kıvamını, eşit peynir dağılımı ya da hassas bir şekilde ürünlerin yerleştirilmesini sağladığını söylüyorlar bu makine öğrenimi sayesinde.


Ve klasik pizzalardan Napoliten Pizza olsun, Detroit ya da Chicago usulü pizzalar olsun, bu ara Detroit ve Chicago usulü pizzalar bir hayli revaçta ve popüler olmaya başladı.


Farklı hem pizza boyutları hem pizza tiplerine kadar farklı pizza stillerine de kolayca uyum sağlayabiliyor.


Ve restoranların ürün yelpazesini genişletmesine de olanak tanıyor.


Ne kadar olacağını gerçekten çok merak ediyorum.


Siz de merak ediyorsunuzdur eminim.


X Cube Pizza üç yıl boyunca aylık bin üç yüz dolarlık kiralama bedeliyle küçük pizzacılar ve büyük zincirler için erişilebilir halde.


Yani ben talibim.


Beni duyarlarsa sesimi ben talibim ve hemen denemek istiyorum.


X Robotics'in robotlarının şu anda tam kaç farklı lokasyonda olduğu bilinmese de ayda yirmi beş bin pizza şu anda halihazırda üretiyor.


Üç yıl boyunca da aylık bin üç yüz dolarlık kiralama bedeli de bence gayet uygun bir fiyat diye düşünüyorum.


Bank of America Securities isimli bir analiz yapan şirketin analistleri, Amazon gibi perakendecilerin teslimatlarında robotik teknolojilerinin daha fazla kullanılacağını, normal kuryelerdense, insanlardan daha fazla kullanılacağını öngörüyorlar ve 2032 yılına kadar da yedi milyar dolarlık bir tasarruf sağlayabileceğini öngörüyorlar.


Zaten daha böyle otomatik olan işlerin gitgide daha fazla yapay zeka modelleriyle ya da robotikle yer değiştireceğini biliyoruz.


Ama ben de inanıyorum ki ve diliyorum ki bu, yeni işler kesinlikle doğuracaktır.


İnsanın daha yaratıcı, daha fazla belki aklını kullanması gereken işlere yer açacaktır.


Bu anlamda da bir umudum var.


Ve Amazon bir yandan depolarında robotlarla çalışırken teslimatlarda da robotlarla çalışmak istiyor.


Bunun için de böyle engelli bir eğitim parkuru kurdu ve planı, özellikle robotların Amazon'un review elektrikli araçlarına binerek kapı önüne kadar da teslimat yapmalarını istiyor.


Yapay zeka destekli yazılımlarla yönlendirilecekler.


Amazon bir yandan kendi yapay zeka modelleri üzerine de çalışıyor.


Tamamen kendi bütün sistemini kendi evinin içinde, işyerinin içinde aslında tamamlıyor diyebiliriz.


Bu anlamda bir ürünün çıkışından, depodan çıkışından teslimatına kadar her alanı aslında robotikleştirmeye çalışıyor.


Ve Amazon şu anda halihazırda yedi yüz elli binden fazla robotla çalışıyor.


Ve teslimatları içinde bir sonraki adımı, ilk adımı da teslimatlarda lojistik maliyetleri düşürerek robotlarla çalışmak olacak.


Walmart'ta Amerika'daki drone teslimat programını beş yeni şehre genişletiyor.


Atlanta, Charlotte, Houston, Orlando ve Tampa'da da hizmet vermeye başlayacak.


Ve hizmeti yaklaşık bu drone hizmetini yüz mağazaya daha yayacakmış.


Gitgide daha fazla bu robot teslimatlarının ve drone teslimatlarında arttığını görüyoruz.


MIT araştırmacıları da bir yandan dronların mesela öngörülemeyen bir rüzgar olduğunda, kendi rotalarını kaybettikleri zaman planlanan rotalarını takip etmelerine yardımcı olacak bir makine öğrenimi üzerine, makine öğrenimi algoritması üzerine çalışıyor.


Böylelikle aslında gitgide baktığımızda dünya modelleri olarak aslında bunu tanımlayabiliriz.


Dünyada daha fazla bizimle iletişime geçmesi ve kesintisiz olarak herhangi bir engelle karşılaştığında yine kendini toparlayıp devam edebilmesini sağlayan aslında pek çok şu anda farklı yerlerde çalışmalar oluyor.


O yüzden hızlı geçiyorum bunları.


İngiltere'ye baktığımızda, İngiltere'nin de Ulusal Sağlık Kurumu 2035 yılına kadar, yani on sene içerisinde robot destekli ameliyatların birçok ameliyatın yüzde doksanında varsayılan hale geleceğini ve 2029 yılına kadar da bekleme sürelerinin önemli ölçüde azalacağını duyurdu.


Yani bir yandan ameliyatlar daha hızlı olacak, daha verimli olacak.


Böylelikle daha hızlı olduğu için bekleme süreleri azalacak.


Daha fazla yer açılacak ameliyat ihtiyacı olan insanlar için.


Ve ameliyatların yüzde doksanında artık varsayılan şekilde robot destekli ameliyatlar haline gelecek.


Şimdi size çok enteresan ve çok ilginç bir haberden bahsedeceğim.


Çin'in Şanghay kentinde 1920'ler 30'lar arasında inşa edilmiş üç tarihi bina var.


Ve bu bina dört yüz otuz iki robot tarafından yürütülerek taşındı başka bir yere.


Huayanli Kompleksi olarak geçiyor.


Umarım doğru söylüyordum.


Ve bunun amacı yerin altına dev bir kültür ve ulaşım merkezi inşa etmek.


Bunun için de Şanghay'daki yedi bin beş yüz tonluk tarihi bina kompleksini dört yüz otuz iki yürüyen robot, başka bir alana taşıdılar.


On metre yavaşça hareket ettirebildiler.


İnanılmaz değil mi?


Şanghay'daki bu Shikumen isimli yüz kırk yıllık tarihi bina, Shanyuan Mahallesi'nde bulunuyor.


Korunması gereken bir bina burası.


Ve dört yüz otuz iki adet yürüyen robot, yapay zeka, sensörler ve üç boyutlu tarama sistemleriyle de entegre bir şekilde çalışarak binanın altına yerleştiriliyor bu robotlar.


Ve yapıyı kaldırarak adım adım taşıdılar.


Her robot on ton taşıyabiliyormuş.


Üç yüz altmış derece hareket edebiliyor.


Ve sensörlerle denge sağlıyor.


Yapay zekalı robotlar çevreye göre kendilerini ayarlıyor, eğim ve engelleri de ayırt edebilmişler.


Ve günde ortalama on metre ilerleyerek hasar vermeden taşıma işlemini tamamladılar.


Çin'de bu şimdiye kadar gerçekleştirilen en büyük, en ağır ve en karmaşık yapı taşıma operasyonu oldu.


Ve tarihi binaya da zarar vermeden bu taşıma işlemini sağlayabildiler.


Bu teknolojiyi gelecekte binaları yıkmadan başka bir yere taşımak için artık kullanabileceğiz, ne güzel ki.


Sonuçta artık robotlarla bina taşıma, bilim kurgu değil, gerçek olabiliyor.


Ve Şanghay'daki bu örnekle de şehirlerin gelece.


..Geçmişini koruyabileceğini görüyoruz ve geleceğe dönüşümüne de öncülük edecek bu teknoloji.


Bence inanılmaz bir olay bu.


New York Üniversitesi ve UC Berkeley tarafından gerçekleştirilen şimdi bir robot eğitimi araştırması var.


Buradaki olay, esas mesele, araştırmacılar robotlara hiç robot verisi vermeden, hiç daha önceden başka bir veri vermeden, yalnızca insanların günlük yaşamdan topladıkları görüntülerle eğitilen Ego Zero isimli bir sistem geliştirdiler.


Yani insanların günlük yaşamından görüntüleri alıyor ve onlarla öğreniyor.


Araştırma, özellikle akıllı gözlükler kullanılarak kaydedilen günlük insan görüntüleriyle gerçekleştiriliyor.


İnsanlar gözlüklerini-- gözlük takarak bu yapay zeka artırılmış gerçeklik gözlüklerini takarak doğal şekilde günlük görevlerini yapıyorlar ve Ego Zero bu görüntülerden robota uyarlanabilir, uygulanabilir komutları öğreniyor, çıkartıyor ve robot bu verilerle sıfırdan kendi başına görevleri yapmayı öğreniyor.


Şimdi bunu niye anlatıyorum?


Çünkü çok fazla farklı robotların da yapay zeka modellerinde öğrenme şekilleri, öğrenme modelleri var.


Hepsinin katkısı ayrı.


Insandan öğrendiği zaman daha insan gibi hareket edebiliyor.


Kendi kendine öğrendiği zaman insan dahli olmadığında da daha farklı bir öğrenme sonucu alıyoruz.


Bu anlamda da farklı şekillerde bu öğrenme setleri gerçekten önemli ve robotlara veri toplamak da hem pahalı hem de zahmetli.


Ama bu robot eğitimi için böyle doğal ve bol bir kaynak bulunabilirse, insanların günlük yaşamlarından oluşan kaynaklar olabilirse o zaman işte bu Ego Zero gibi yalnızca yirmi dakikalık veri ile robotun yedi görevde yüzde yetmiş başarı oranına ulaştığını görüyoruz.


Ve gerçek dünya robot öğrenmesinde de büyük bir adım olabilir.


Çünkü Sam Altman ne diyor?


2027 gibi gerçek dünyada robotları bekliyoruz.


Bunun için de işte farklı öğrenme şekillerine, öğrenme yöntemlerine daha ucuz, daha insanlardan pasif olarak toplanan günlük görsellerle robotlara eğitim vermek ve sıfırdan bir görevi öğretmek gerçekten önemli bir çağı başlatabilir bu eğitim konusunda.


Daha doğal, daha çeşitli ve bol veri ile eğitilen robotlar da gelebilir.


OpenAI CEO'su Sam Altman geçtiğimiz bölümde de bahsetmiştim.


Nazik tekillik konusunda, yapay genel zeka konusunda işin en zor kısmının geride kaldığını düşünüyor ve önümüzdeki yılda yapay zeka için yeni bilimsel keşiflerin başlayacağını, üretileceğini söylüyor ve 2027'ye kadar da robotların günlük görevler üstlenmeye başlayacağını söylüyor.


Önümüzdeki on, on beş yıl için de bir yol haritası vermişti.


Yakında bilimsel ve ekonomik ilerlemeyi hiç görmediğimiz bir hızda göreceğimizi söyluyor ve sonsuza kadar da yapay zekanın kendi kendini geliştireceğini ve bu da üstel bir döngüye, gelişim döngüsüne girebileceğimizi söylüyor.


Bütün meslek grupları ortadan kalkacak diyor fakat politikalarımız buna eğer ayak uydurabilirse, büyük dil modelleri yeni bir refah çağına da öncülük edecek.


Eğer bu konuyu eşit bir şekilde çözebilirsek ve zeka maliyetleri de elektrik maliyeti ile aynı seviyeye gelecek ve yeni bilimsel keşifleri yapmak da son derece uygun fiyatlı hale gelecek diyor.


Ve bütün bunların da güvenlik, çevre ve siyasi endişeler gibi faktörlere de bağlı olduğunu söylüyor.


Tabii bazı eleştirmenler Sam Altman'ın biraz daha fazla spekülasyon ağırlıklı ya da kanıtlardan yoksun olduğunu söylüyorlar.


Ama yapay zeka olay ufkunun geçtiğini ve süper zekanın toplumu yeniden şekillendireceğini, burada da insanın yine nasıl bir gelecek çizdiğini, hükümetlerin, devletlerin nasıl bir gelecek çizmek istediğinin de önemli olduğunu söylemek lazım.


Gizli bir matematikçiler toplantısı oldu ve yapay zekayı burada alt etmeye çalıştılar.


Otuz matematikçi, dünyanın en iyi matematikçileri diyebiliriz.


OpenAI'ın en son mantık yürütebilen O4 Mini'sini zorlamak istediler.


Ve gizlice bir araya gelmişler ve kendi hazırladıkları üst düzey matematik sorularının çözmesini istiyorlar.


Amaçları da bu yapay zekayı zorlamak ve çözemeyeceği sorular bulmak.


Fakat model OpenAI'ın O4 Mini'si çoğu soruyu şaşırtıcı şekilde doğru ve akıllıca çözebilmiş.


Bu 17-18 Mayıs'ta 2025'te gerçekleşmiş.


Berkeley, Kaliforniya'da yapılan iki günlük gizli bir toplantı.


Ve toplantı Amerika'nın Berkeley şehrinde fiziksel olarak düzenleniyor.


Katılımcılar sadece Signal uygulaması üzerinden iletişim kuruyorlar ve e-postalar yoluyla da kesinlikle modelin eğitilmesinin önüne geçiyorlar.


E-postalar gibi yolları kullanmıyorlar.


Organizasyonu yapan EpochAI isimli bağımsız bir değerlendirme kuruluşu ve burada da üç yüz yeni matematik sorusuyla test ediyorlar.


O4 Mini daha önce hiç çözülmemiş üç yüz matematik sorusu bu ve model bazılarını çözmekte zorlanıyor ama birçok akademik düzeydeki problemi başarıyla çözmüş.


Özellikle zorlaştırmak için tasarlanan problemleri bile adım adım çözüm süreciyle yanıtlayabilmiş.


Yapay zekanın insan düzeyinde muhakeme yapabilmesi buradaki matematikçileri ve araştırmacıları hayrete düşürmüş ve bazı araştırmacılar da modeli bir üst düzey doktora öğrencisine benzetmişler.


Sam Altman da boşuna söylemiyor, o da üst düzey bir PhD öğrencisine, hatta bir doktora düzeyindeki mezuna benzetiyor.


Bu anlamda da işte matematik, fizik gibi konularda ne kadar iyi olduğunu aslında görüyoruz.


Ve sonuç olarak O4 Mini'nin matematikte insan zekasına ciddi bir rakip olduğunu görüyoruz.


Gelecekte de hem matematik hem farklı bilimsel keşiflerde de yeni bir matematiksel keşiflerin merkezinde bir yapay zeka modeli yapıldığı zaman, insan matematikçilerle de beraber çalıştığında çok farklı konularda farklı keşifler yapabilirler.


Bu anlamda da çok önemli bir yardımcı olacaktır.


Astronomlar da galaksideki süper kara deliklerin sırlarını çözmek için yine yapay zeka kullanmışlar ve milyonlarca kara delik simülasyonu üzerine de bir sinir ağı itiyorlar.


Yani bir yapay zeka modeli üretiyorlar ve kara deliğin neredeyse en yüksek hızda döndüğünü ve manyetik alanların nasıl çalıştığına dair yerleşik teorilerin de çürütüldüğünü keşfediyorlar.


Bu yapay zeka destekli sinir ağı sayesinde ve bu şu ana kadarki bazı analizlerin de doğru olmadığını keşfediyorlar.


Ve Samanyolu'nun merkezindeki kara deliğin neredeyse ışık hızında döndüğünü ortaya çıkarmış.


Araştırmalar 2022 sonrası verileriyle yapılıyor ve Haziran 2025'te açıklandı.


Hollanda'daki Radboud Üniversitesi önderliğinde yürütülüyor ve veri kaynakları arasında da Event Horizon Teleskop'tan alınan teleskoplar var.


Ve farklı ülkelerdeki süper bilgisayarlar da ayrıca yer almış.


Ve bu teleskoptaki kara delik görüntülerindeki verilerle eğitiliyor.


Ortaya çıkıyor ki, Sagittarius A isimli kara delik çok hızlı dönüyor ve dönüş ekseni dünyaya bakıyormuş.


Etrafındaki parlama aşırı ısınmış elektronlar kaynaklıymış ve mevcut teorilerin farklı farklı zorlandığı ve yeni bir fizik anlayışına ihtiyaç duyulabileceği ortaya çıkmış.


Önemli olan aslında bu.


Mesela M87'deki kara delik de dönüyor ama ters yönde dönüyormuş.


Bu da bir galaksi birleşmesinden kaynaklanıyor olabilir diyorlarmış.


Bunlar çok belki teknik terimler ama vermek istediğim şey şu;


yapay zeka sayesinde gökyüzüne de artık daha derin ve daha doğru bir şekilde bakabileceğiz.


Ve bu araştırma sayesinde de kara delikler ile ilgili teorileri daha fazla sorgulamamız ve bildiğimiz şeylerin de belki de yanlış olduğu, belki de düzeltmemiz gerektiği ve yeni bir fizik anlayışına da sahip olmamız gerektiğine de belki o anlamda önemli olduğunu söylemek istiyorum.


Evet, bugünlük teknoloji turunun sonuna geldik.


Bir sonraki bölümde görüşünceye dek kendinize çok çok iyi bakın ve hoşça kalın diyorum.


Merhabalar, yepyeni bir teknoloji turuyla karşınızdayım.


Öncelikle bayramınızı kutlarım.


Sağlıklı, mutlu, huzurlu, sevdiklerinizle birlikte geçireceğiniz bir bayram olmasını temenni ediyorum.


Hakkın, hukukun ve adaletin vuku bulduğu adil bir ortamda yaşadığımız daha nice güzel günlerimiz olsun inşallah diyorum ve konularımıza başlıyorum.


Öncelikle robotlardan biraz başlayalım.


Hem Çin'den hem de Amerika'daki robot firmalarıyla ilgili bazı haberlerim var.


Öncelikle Figure AI çok hızlı bir şekilde ilerliyor ve en son bir video yayınladılar.


İnsan hızında yürüyebildiğini gösterdiler.


Dolayısıyla artık fiziksel dünyada da daha iyi bir şekilde, insana benzer bir şekilde insanın hızına yaklaştığını, insana benzer bir şekilde yürüyebildiğini görüyoruz.


Bu sene içerisinde test etmeye başlayacaklarını, hatta öyle ki önümüzdeki sene itibariyle da Figure AI'ın robotlarının kendi robotlarını inşa etme sürecinde kendilerini üreteceklerini, yani fabrikada kendi üretimlerinden sorumlu olacaklarını, kendi humanoid robot arkadaşlarının üretiminden sorumlu olacaklarını söyledi.


Ve bu sene içerisinde de yine fabrikalarda daha fazla çalışması için adımlar atacaklarını, belli miktarda yine Figure AI yayıncı robotlarını görebileceğimizi söylüyorlar.


Zaten hali hazırda BMW'nin mesela fabrikasında çalıştığını biliyoruz.


Gelelim Tesla'nın insansı robotuna.


Tesla'nın humanoid robotu Optimus bu sene içerisinde üretim hedeflerinin beş bin adet olduğunu söyledi ve gerektiğinde on iki bine kadar da üretim kapasitesini çıkartacaklarını söylüyorlar.


2026 yılında da elli bin adet Optimus humanoid robot üreteceklerini, planladıklarını söylüyorlar.


Şu anda öncelikli olarak yine fabrikalarda ürettiklerini bu yıl içerisinde deneyecekler ve 2026'nın ikinci yarısından sonra etrafta satılmaya ve kullanılmaya başlanacağını söylüyorlar.


Ve Elon Musk, Optimus'u tüm zamanların en büyük ürünü olarak nitelendiriyor.


Öyle ki şimdiye kadar yapılmış bütün işte teknolojik ürünlerin yani televizyon, bilgisayar, akıllı telefonları düşünün, tüm ürünlerden on kat hatta yirmi kat daha büyük olacağını söylüyor.


Ve şu anda bakıldığı zaman Elon Musk daha Optimus'tan kâr etmiyor belki ama özellikle gelecekte Tesla'nın en büyük kâr ortaklarından olacak kısım humanoid robot Optimus olacağını söylüyor.


Optimus'un hatta gelecekteki güncellemelerle beraber on bin farklı göreve sahip olacağını, yani on bin farklı görevi insanlar yerine Optimus robotun yapacağını söylüyorlar.


Figure bir yandan bunun üzerine çalışıyor.


Apptronik de bir yandan humanoid robotlar üzerine çalışıyor.


Gelin şimdi bir de Çin'deki humanoid robotlar konusunda ne oluyor, ne bitiyor, bir de ona bakalım.


Şimdi gelelim Şangay merkezli AGIBot'a, AGIBot da diyebiliriz.


Tesla'ya rakip humanoid robotlarını piyasaya sürmeye hazırlanıyor.


Elon Musk'ın, Tesla'sının Optimus humanoid robotuna rakip ve onun üretim kapasitesine bu yıl AGIBot da AGIBot da ulaşacağını söylüyor ve bu yıl beş bin insansı robot teslim etmeyi planladığını duyurdu.


Buradaki fark şu olabilir.


Şimdi Tesla daha çok kendi birimlerinde test edecek önümüzdeki senenin ikinci yarısına kadar.


Ama burada AGIBot'un dışarıda ticari olarak satabileceğini görüyoruz.


AGIBot'un en yeni insansı robotu Linky X2 var ve onun üretimine başlayacak, büyük ölçekli üretimini gerçekleştirecek.


Şirket 2024'te binden daha az robot üretmişti.


2025'te de üç bin ila beş bin arasında robot üretmeyi planlıyor.


Ayrıca işte gerçek dünyadaki görevleri yerine getirme yeteneği geliştirdi.


İnsan eylemlerini yorumlayabiliyor.


Bunun için de kendi yapay zeka modelini kullanıyor.


Geneoperator1 isimli bir yapay zeka modeli var.


Ve Mart ayında da genel amaçlı bu insansı robotu, humanoid robotu Linksy X2, Mart ayında piyasaya sürülmüştü.


Yürüme, koşma, bisiklete binme ve duyguları yorumlama yetenekleriyle beraber geliyor.


AGIBot'un kurucusu Huawei'nin Genius Youth isimli bir programı vardı.


Onun eski bir katılımcısı.


Ve AGIBot'a baktığımız zaman Çin'de farklı robotik şirketleri var.


XPeng, UBTech, Unitree gibi.


Onlara da ayrıca rakip.


Sadece Amerikalı rakipleri yok.


Kendi ülkesinde de ayrıca rakipleri var.


Sadece insansı robotu yok.


Ayrıca tekerlekli iki kollu robotu da mevcut.


Ve Şanghay'daki fabrikasında da ayda dört yüz robot üretim kapasitesine de ulaşmayı planlıyorlar yakın zamanda.


Yani bu sene içerisinde beş bine ulaşmayı planlarken, ayda da dört yüz robot üretmeyi planlıyorlar.


AGIBot şimdiye kadar sekiz yatırım turu almış ve şirketin güncel değerlemesi de yaklaşık bir nokta dört milyar dolar.


Ve şirket bir insansı robotun fiyatını altı bin dokuz yüz dolar seviyesinde tutmayı hedefliyor.


Bu gerçekten düşük bir fiyat.


On bin doların altında olduğunu görüyoruz.


Baktığımız zaman mesela Tesla'nın Optimus'u yirmi bin ila otuz bin dolar arasında bir fiyata satmak istiyordu.


Burada yine tabii Çin'deki şirketlerin fiyat avantajında yine önde olduğunu da söyleyebiliriz aslında.


Robotlardan madem başladık, biraz daha robotlardan gelin gidelim.


Hem keyifli oluyor, nasıl robotlar var etrafta onu görmek anlamında keyifli oluyor.


Şimdi minik sıvı robotlardan bahsedeceğim.


Bu sıvı robotlar kanser hücrelerini hedef alıp çözüme ulaştırabiliyor.


Yani kanser hücrelerini yok edebiliyorlar.


Şimdi pek çok özellikle yapay zeka sistemlerine de baktığımız zaman kanserle mücadelede yapay zekayı, makine öğreniminde derin öğrenmeyi kullanıyorlar.


Bir yandan da robotlar da ayrıca, işte, özellikle ilaç geliştirme ve kanserle mücadelede çalışmaya başladılar.


Güney Koreli araştırmacılar tarafından geliştiriliyor ve biyolojik hücrelerin davranışlarından esinleniyorlar bu mini sıvı robotları yaparken.


Özellikle gelecekte farklı kullanım alanlarının da olmasının yanı sıra-Kanser hücrelerinin hedeflenmesine yardımcı olabilecek şekilde küçük sakız benzeri bir sıvı robot tasarlamışlar.


PB isimli bir robot bu.


Bu robot su damlacıklarından oluşuyor ve sıvının şeklini koruyan böyle bir kabuğu var ve her bir robot sesle kontrol ediliyor, yapısal bütünlüğünü kaybetmeden de şekil değiştirebiliyor, döküntüleri toplayabiliyor, suda hareket edebiliyor ve başka bir PB sıvı robotuyla da birleşebiliyor.


Biyolojik formları, işlevleri de taklit edebiliyor ve hücreler gibi davranabiliyor.


Dolayısıyla tıpta, biyotıpta farklı alanlarda kullanılması için de potansiyeli var.


Henüz araştırma aşamasında ama bu sağlam sıvı robotlar büyük bir potansiyele sahip olduğunu söylüyor bu Güney Koreli araştırmacılar.


İlaç dağıtımı ya da tümör hedeflemesinin yanı sıra çevremizde de ayrıca kullanılabilir diyorlar.


Yani dar alanlarda gezinme yetenekleri ile mesela makine bakımı yapabilir, afet müdahalesi yapabilir, hatta çevre temizliği için de değerli olduğunu söylüyorlar.


Tuhaf geliyor değil mi bu sıvı robotlar yani hem hücre gibi hareket edebiliyor hem de görev yerine getirebiliyor.


Klasik robotların çok ötesinde olduğunu söyleyebiliriz.


İçleri sıvı, dışlarıysa böyle partiküllerle kaplanmış, böyle jelibon gibi diyebiliriz aslında.


Ve bu yapıları sayesinde de hem şekil değiştirebiliyorlar, bölünebiliyor, birleşebiliyorlar, hatta yutma hareketiyle bile nesneleri taşıyabiliyorlar.


Geleneksel robotlardan farkı da özellikle geleneksel robotlar daha katı yapılarıyla biliniyor ve işte, canlı hücrelerin akışkan yapılarına sahip değiller.


İşte onu taklit edebilen bir ilk olduğunu aslında söyleyebiliriz.


Mesela engellerin arasından geçebiliyor, nesneleri içine alıp onları taşıyabiliyor, birbirleriyle birleşip kimyasal reaksiyon başlatabiliyorlar.


Su yüzeyinde kayarak ilerleyebiliyor.


Ardından karaya çıkabiliyorlar.


Baktığımız zaman çok farklı alanlarda kullanılabilinecek, böyle Batman'in ya da Iron Man'in laboratuvarcısı, araştırmacısının böyle o gizli kapaklı laboratuvarında geliştirdiği robotlara benziyor diyebiliriz.


Güzelliği de sesle yönetilebiliyor demiştim.


Ayrıca bir ultrason cihazı kullanılarak da uzaktan temassız bir şekilde yönlendirilebiliyorlar.


Dolayısıyla sıvı robotlar, gelecekte konuşacağımız yeni teknolojilerden, yeni akıllı teknolojilerden biri.


Doğadan ilham alıyor ve yeni nesil robotların da öncüsü.


Hem canlı hücreleri taklit edebiliyor ve bir yandan da bir mühendislik sistemiyle karşı karşıyayız.


Ve bu sıvı robotlar şimdilik laboratuvar ortamında olsa da gelecekte daha çok savunma, kimya ya da biyomedikal anlamlarda kullanılabilinirler.


Mesela bir görev senaryosu yapmışlar.


Tehlikeli bir kimyasalı alıp sonra başka bir PB sıvı robotu gelmiş, karşıt maddeyle birleşerek mesela reaksiyona sokmuşlar.


Örneğin mesela bir görev vermişler, bir ajan gibi kullanmışlar ama bildiğimiz böyle FBI ajanı, CIA ajanı gibi kullanmışlar.


Tehlikeli bir kimyasal maddeyi mesela engellerin içinden gidip onu alıp taşıyabilmiş örneğin.


Bu anlamda gerçekten çığır açıcı olduğunu ve bir yandan da tuhaf olduğunu söyleyebilirim.


Robot yapmak hep pahalı mı olacak?


Hayır, gittikçe daha da ucuzlaşacak.


Öyle ki Kaliforniya Üniversitesi'ndeki araştırmacılar sadece yirmi dolara yürüyen bir üç boyutlu robot ürettiler.


Altı bacaklı bir robot geliştirdiler.


Herhangi bir elektronik aksama da sahip değil, sadece güç için yalnızca sıkıştırılmış gaz kullanıyor ve yürüyebilen üç boyutlu baskılı bir robot.


Ve bu robot sadece bir masaüstü üç boyutlu yazıcıyla üretildi ve böylelikle sadece yirmi dolara mal oldu.


Yani baktığımız zaman yedi yüz elli, yedi yüz, yedi yüz elli liralara denk geliyor diyebiliriz.


Robotun tipine baktığımızda da tüm robot tek bir yumuşak malzeme kullanılarak tek bir seferde basıldı.


Yani üç boyutlu yazıcılarınız varsa ve meraklıysanız mesela böyle bir robotu deneyebilirsiniz.


Hava basıncı kullanarak altı bacağın davranışını kontrol edebilen, hareket edebilen bir sistem geliştirmişler.


Ve en iyi kısmı da çimden mesela su altına kadar farklı yüzeylerde hareket edebiliyor ve üç gün boyunca sürekli olarak çalışabiliyor eğer sabit bir hava kaynağı varsa.


Bu tarz robotlar hem daha ucuza mal edilmesi anlamında önemli, hem de afet bölgelerinde ya da uzay araştırmaları gibi konularda elektronik cihazların arızalanabileceği ortamlarda daha büyük bir potansiyele sahipler.


Dolayısıyla robotların içinde sıkıştırılmış gaz depolamak, yeni olasılıkların kilidini açıyor diyebiliriz bu anlamda.


Tesla, ilk robotaxisini Austin'de piyasaya süreceğini açıkladı.


Bu Haziran ayından itibaren Austin'de otonom araçları sürüşe başlayacak.


Eğer Austin'de olursanız, denerseniz videolarını bekliyorum.


Denetimsiz olarak sürüşe başlayacak.


Arabada kimse olmayacak.


Tesla'nın bu otonom giden arabaları 2026 yılına kadar üretime geçmeyecek.


Bu cybercabler.


Cybercab yerine hani bize bir lansmanda göstermişti ya cybercableri.


Onlar 2026 yılından önce üretilmeyecek.


Ondan önce Model3 ve ModelY'lerden oluşan bir filo olacak.


Hatta öyle ki şöyle bir şey söyleniyordu.


Kendi eğer Tesla'nız varsa Model3 ya da ModelY ve kullanamayacağınız zamanlar varsa o zamanlarda da taksi seferine çıkabilir ve sizin yerinize çalışabilir ve para kazanabilir bir taraftan.


Muhtemelen bunu da başlatı- başlatırlar diye düşünüyorum.


Normalde seviye iki deydi.


Seviye dörde yükselecek şimdi ADAS'ta.


Yani ful tamamen otonomda.


ADAS seviye dört neydi?


Gelişmiş sürücü destek sistemleri demek, ADAS.


Ve ADAS'ın seviyelerine baktığımızda araç sisteminin, ADAS sisteminin altı seviyesi var.


Seviye sıfırdan başlayıp beşinci seviyeye kadar geliyor.


Seviye beşe baktığımız zaman herhangi bir insan etkileşime ihtiyaç duymuyor ve seviye dört olacağını bu yeni Tesla'nın otonom arabalarının söylüyorlar.


Arabada kimse yokken gidebiliyor olacak.


Yani Elon Musk bunu denetimsiz olarak tanımlıyor.


Fakat şirketin uzaktan izleme ya da destek olma gibi hizmetleri de var ve onları da muhtemel olarak kullanacaktır diye tahmin ediliyor.


Evet, bununla beraber Waymo'ya bir rakip daha gelmiş oluyor.


Cruise piyasadan çekildiğinde--şekilde belki General Motors'la ama NVIDIA'yla tekrar geleceğini söylüyor.


Ama o zamana kadar Waymo'ya bir rakip geldi.


O da Tesla'nın işte bu taksileri diyebiliriz.


Evet, Ideogram'dan bir haber var.


Ya bu arada ChatGPT'nin görsel oluşturucusı ne kadar iyi dimi?


GPT4O ile çalışıyor.


Böyle GPT4O'nun yerel olarak çalışarak Dall-E'den ne kadar daha iyi olduğunu görüyoruz.


Tabii bununla beraber Ideogram da hemen devreye girdi.


0 yeni görsel modelini tanıttı.


O da gerçekten çok iyi.


Özellikle bu modellerin iyi olmalarının sebebi, yazıda da iyi olmaları.


Şimdi yazıda genelde çok iyi olmuyorlardı.


Ama şimdi artık o arayı da kapatıyorlar.


Ben hala ChatGPT üzerinden görsel oluşturamıyorum ama Sora'ya girip görsel oluşturuyorum ve çok gerçekten iyi görseller oluşturup daha sonra onları videoya dönüştürebiliyorum.


O anlamda da keyifli olduğunu söyleyebilirim.


Sanki Midjourney'nin pabucu dama atılacak gibi.


Bu arada Midjourny'den de bir haber hızlıca bir update, bir güncelleme gelebilir diye düşünüyorum.


Ideogram'ın bu 3.


0 sürümüyle beraber foto gerçekçilik daha iyi hale getirdi.


Metin oluşturma ve stil tutarlılığı konularında önemli iyileştirmeler var.


Baktığımız zaman şu anda hâlâ stil tutarlılığı ve bahsettiğim gibi metin oluşturmada hep geride kalıyordu bütün görsel oluşturucular.


Ama şimdi gitgide kusursuz olmaya başladılar.


Baktığımız zaman bu hafta OpenAI'ın 4O görüntü oluşturucusu var, Rev var ve Ideogram var.


Bu üçü şimdi benim favorim oldu.


Dünden beri sürekli bunlarla oynuyorum ve hepsi de gerçekten iyi olduğunu söyleyebilirim.


Tabii elimizin altında daha fazla ChatGPT var.


O yüzden onunla da oynamak daha hızlı olabiliyor.


Şu anda Ideogram'ın bu 3.


0'ını Ideogram AI bir de IOS applerden, uygulamalarından deneyebilirsiniz.


Yaptıkları görsellere de baktığımızda Flux'tan, işte Dall-E'den, Imagen 3'ten, Recraft v3'ten daha iyi olduğunu görüyoruz.


Ve tabii kendi bloğunda da özellikle reklam görselleri oluşturma, şirketlere, dergilere, markalara görsel oluşturmada çok iyi olduğunu yani öyle gözüküyor.


Özellikle de ayrı videoda nasıl kullandığımı ve nasıl daha iyi kullanabileceğinizi de ayrı videoda gösteriyor olacağım.


Şimdi sadece size haberini vermiş olayım.


Bu arada OpenAI'dan Sam Altman, biliyorsunuz CEO'su MCP'leri destekleyeceğini OpenAI'ın duyurdu.


MCP'ler neydi?


Model bağlama protokolüydü MCP.


Ve bunlar bir USB dönüştürücüsü gibi düşünebiliriz bilgisayarımızdaki.


Üçüncü taraf uygulamaları yapay zeka modelleriyle bağlantılı hale getirebileceğimiz anlamına geliyor.


Dolayısıyla farklı uygulamaları da yapay zeka, işte OpenAI'yla bağlayabileceğiz.


Bunu ilk yapan Claude'du.


Şimdi OpenAI da bunu yakında yapacağını duyurdu.


Bu ara model üzerine model yağıyor.


Hangisini kullanıyorsunuz bu arada hâlâ?


OpenAI mı, DeepSeek mi, Quen mi?


Mesela merak ediyorum en fazla hangisi kullanılıyor acaba bizim izleyicilerimiz arasında.


Şimdi ben arada OpenAI'ı zaten genelde kullanıyorum ama DeepSeek ve Quen'i çok kullanıyorum.


Quen de Alibaba'nın yine Çinli e-ticaret web sitesinin ürünü.


Yapay zeka modeli Quen 2.


5'in Omnisi tanıtıldı.


Yani hem metin, ses, video ve görüntüleri sorunsuz bir şekilde işleyebiliyor, çalıştırabiliyor.


Çok modlu bir model bu.


Mesela yüklediğiniz videoları analiz edebilecek, fotoğraftaki nesneleri algılayabilecek, metin belgelerini mesela konuşmaya dönüştürebilecek gibi yeni özellikler tanıttılar.


5'i daha böyle kişisel bir asistan gibi kullanabilirsiniz.


Mesela bir video gösterip işte buradaki video'yla alakalı mesela bir soru sorulabilir ya da bir fikir alınabilir.


İşte Anneler Günü yaklaşıyor.


Bununla ilgili bana bir post yaz denebilir.


Ya da mesela bir matematik görseli gösterip işte bunu çözmeme yardımcı ol denebilir.


Müziklerle, seslerle ilgili de mesela brief istenebilir.


Hugging Face'e girerek, mesela oradan da kullanabilirsiniz dilerseniz.


Daha çok bir kişisel asistan olarak kullanmak mümkün.


Burada tabii İngilizce konuşmak ve İngilizce cevap vermek gerekiyor.


Şu anda İngilizce olarak anlayabiliyor, onu da söylemiş olayım.


Şimdi biraz GPT-4O'da nasıl cevaplar alındı, biraz size onu göstermek istiyorum aslında.


Yani bu 4o'nun şimdi artık yazıları, işte görselleri anlayıp ona göre görselle cevap vermesi gerçekten çok çok iyi.


Ve mesela bir odanızın fotoğrafını çekiyorsunuz ve bana bunu tekrardan stilize et dediğinizde mesela sağdaki gibi bir fotoğraf çıktı.


Ya da bu çok güzel ya.


Da Vinci'nin Last Supper Son Yemek görselini, resmini bir Lego filtresiyle yapması istenmiş.


Bayağı yaratıcı bir sonuç gelmiş.


Gerçekten çok iyi.


Bu Ghibli stili çok yapılıyor.


Ghibli stili dışında da mesela farklı stiller.


Rick and Morty, Wallace and Gromit, Attack on Titan gibi stillerde de mesela çalıştığını görüyoruz.


Bunlara bakmak bile beni çok keyiflendiriyor.


Ve tabii reklam kampanyaları, görsel oluşturma, grafik tasarımı gibi konularda da çok iyi sonuçlar elde ettiğine bakın bu görsellerde.


Ne kadar güzel hem görseli konumlandırıyor, hem yazıyı çok güzel konumlandırıyor.


Bu-bunlar yoktu yani özellikle bu görsel oluşturucularda.


Şimdi ise işte infografikler oluşturabildiğini görüyoruz.


Yani eğer bir tasarımcıysanız, tasarım gözünüz varsa ya da tasarımcı gibi düşünebiliyorsanız, o zaman artık yapacaklarınızın sonu kesinlikle limitsiz diyebilirim.


Alibaba'dan bir haber daha var.


Çinli teknoloji devi otomobil üreticisi BMW ile beraber Çin pazarına özel gelişmiş araç içi yapay zeka geliştireceklerini duyurdular ve 2026'dan itibaren de BMW modellerine en son teknoloji kokpit teknolojisi geliştireceklerini ve bunun için de stratejik bir ittifak kurduklarını söylüyorlar.


Bunu yaparken de, bu ortaklığı yaparken de Alibaba, Quen isimli, işte bu bahsettiğimiz yapay zekayı kullanacağını, gelişmiş ses tanıma, bağlam anlama özelliklerine sahip yeni bir araç içi yapay zeka asistanı üreteceğini ve BMW içine entegre edileceğini söylüyorlar.


Bu asistan dokunmatik olmak yerine.


..Komutlarla yönlendirilebilecek, gerçek zamanlı olarak mesela, işte park durumu, trafik yönetimi ya da yemek yeri gibi şeyleri sorabileceğiniz ve cevap alabileceğiniz BMW ayrıca iki yapay zeka aracını da kullanıma sunmayı planlıyor.


Hem Car Genius isimli bir araç teşhisi için bir yapay zeka, bir de kişiselleştirilmiş seyahat önerileri için de Travel Companion isimli bir yapay zeka aracı daha sunacağını söylüyor.


Bu çok modlu olmasıyla birlikte bu sistem hem sezgisel sürüş deneyimlerine sahip olacak, böylelikle jest tanıma, göz izleme, vücut pozisyonunun farkındalığı gibi pek çok şeyi anlayabilecek.


Dolayısıyla BMW'nin yapay zeka ve robotik anlamda ön saflarda yer almak istediğini görüyoruz.


Gelişmiş yapay zeka sistemlerine yatırım yaptığını ve bunun için de farklı ortaklıklar yaptığını görüyoruz.


Çin'le böyle bir ortaklığa girmesi gerçekten önemli.


Bill Gates destekli Commonwealth Fusion Systems isimli füzyon reaktörü üzerine çalışan bir şirket var ve kritik aşamayı bu hafta içerisinde geçti.


Şimdi Bill Gates'in desteklediği, özellikle yenilenebilir enerji konusundaki önemli şirketlerden biri bu.


Ve ticari ölçekte füzyon enerjisi üretmek istiyor bu şirket.


Ve füzyon enerjisi üretecek tesisin en temel parçası olan kriyostat tabanını başarıyla kurduklarını söylüyorlar.


Kriyostat tabanı nedir ve ne işe yarar ilk önce ondan bahsedelim.


Kriyostat tabanı, füzyon reaktörünün kalbi olarak bilinen tokamak cihazı var ya, yani o füzyon enerjisini atomların birleşmesini sağlayan kısmın aşırı soğuk ortamda tutmasını sağlayan bir alt parça kriyostat tabanı.


Aşırı soğuk ortam sağlayan yapı anlamına geliyor zaten kriyostat.


Ve kriyostat tabanı bu yapı içerisindeki süper iletken mıknatısları izole ediyor ve onların daha düşük sıcaklıkta kalmasını sağlıyor.


Yani bir termos gibi hareket ediyor kriyostat.


İçini dış ortamdan yalıtıyor ve taban bu sistemin ilk monte edilen kısmı.


Zemine oturtuluyor yani bu taban.


Ağır, sağlam ve yalıtımlı olması gerekiyor.


Yani reaktörün soğuk kalbi diyebiliriz.


Tokamak da füzyon enerjisi üretmek için tasarlanmış bir cihaz.


Plazmayı aşırı şekilde yüksek sıcaklıkta tutan manyetik alanlar adına deney.


Bu tokamak içindeki atomlar milyonlarca derece kadar ısıtılıyor.


Isıtılan gaz plazmaya dönüşüyor ve atom çekirdekleri birleşerek füzyon tepkimesi gerçekleştiriyorlar.


Bu tepkimeden de büyük miktarda enerji açığa çıkıyor ve bunu da güneşin içinde olan yapay enerji olarak anlamlandırabiliriz.


Yani güneşi taklit eden bir sistem olarak anlamlandırabiliriz.


Bu tokamaklardan yaklaşık dünyada elli tane var.


İsmi manyetik bobinli halka şeklindeki oda anlamına geliyor.


Tokamak'ın açılımı manyetik bobinli halka şeklindeki oda.


Hem Fransa'da, hem İngiltere'de, Amerika'da, Çin'de, Güney Kore'de de şu anda farklı tokamaklar üzerine çalışılıyor.


Hepsi belli sürelerde denemeler yapıyorlar.


Bu anlamda da ama daha hâlâ açığa çıkan enerji, tüketilen enerjiden hâlâ daha fazla hale gelemedi.


Şu anda sürekli onun için çalışıyorlar.


Şimdi bu Commonwealth Fusion Systems da bu ilk soğuk alt tabanı başarıyla kurduğunu söylüyorlar.


İtalya'da üretilmiş yaklaşık 7,3 metre çapında yetmiş beş tonluk böyle paslanmaz çelikten yapılmış dev bir parça Massachusetts'teki tesise ulaştırılmış.


Dolayısıyla artık gerçek bir füzyon makinesi inşa etmeye doğru gittiklerini söyleyebiliriz.


Bu reaktörün 2027 yılında bu nükleer füzyon reaktörünü devreye almak istiyorlar ve yüz milyon derecelik plazmayı manyetik alanla sıkıştırarak füzyon tepkimesi başlatmayı amaçlıyorlar.


Bunun için de -253 derece santigrada kadar da soğutmaları gerekiyor.


İşte kriyostat tabanı da bu dondurucu ortamın korunması için hayati önem taşıyor.


Geleceğin temiz ve sürdürülebilir enerjisine giden yoldaki önemli adımlardan bir tanesi bu.


Şimdi belki kurulumları uzun sürüyor ama ileride sistem çözüldüğü zaman, daha kolay hale geldiği zaman daha sınırsız ve sorunsuz, temiz ve sürdürülebilir enerjiye, enerji kaynaklarına sahip olacağız.


Fisyon biraz daha hızlı ilerliyor ve çözülmüş ama füzyon hâlâ üzerinde çalışılan bir konu.


Umarız yakın zamanda da bu CFS, yani Commonwealth Fusion Systems nükleer reaktörünün de hayata geçtiğini ve enerji üretebildiğini yakın zamanda görürüz.


Bill Gates'in yatırımlarından biri olması da ayrıca önemli.


Kuantum bilgisayarlar ne zaman gelecek?


Pek çok farklı gelişme de oluyor.


Microsoft, Majorelle isimli bir parça bulmuştu ve bununla bir kuantum çip üretmişti.


Google'ın da çıkardığı Willow çip vardı.


Ve şimdi deniyor ki, Google yöneticisi tarafından kuantum bilgisayarlar beş yıl içinde gerçekten atılım yapabilecek hale gelecekler diyor.


Problem çözmeye beş yıl içerisinde başlayabileceklarını söylüyor.


Bunu söyleyen Google'ın kuantum bilgisayar donanım direktörü olan Julian Kelly.


Google Aralık 2024'te hata düzeltme konusunda önemli bir adım gerçekleşmişti ve çalışabilir kuantum bilgisayarlar için umut vermişti.


En gelişmiş kuantum bilgisayarı şu anda yüz beş qubit içeriyor Google'ın.


Fakat uzmanlara göre gerçekten işe yarar bir kuantum bilgisayarın olması için bir milyon qubit ve üstüne ulaşması gerekiyor bu kuantum bilgisayarların.


Ama Kelly'ye göre ilk kuantum uygulamaları ileri düzey fizik simülasyonlarında kullanılabilinecek ve klasik bilgisayarların hesaplayamayacağı sistemler üzerine oturuyor olacak.


Ve beş yıl içerisinde de klasik bilgisayarları yenebilecek ileri düzeyde fizik simülasyonları yapabileceğini söylüyorlar.


Ve bu bilgisayarların ileride yapay zeka modellerini eğitmek için yeni veri üretiminde kullanılabileceğini de ifade ediyor.


Tabii bu biraz şu anda baktığımızda gerçekleşmediği için spekülatif ama iyi bir temenni olduğunu söyleyebiliriz.


Şubat ayında Microsoft yeni bir madde hali geliştirerek Majorana isimli kuantum çip ini tanıtmıştı.


Fakat onunla ilgili de bazı şüpheler var.


Hâlâ nasıl çalıştığı ve bu yeni maddenin ne olduğunu tam anlaşılamadığı araştırmacılar tarafından söyleniyor.


Kuantum bilgisayarlar, klasik bilgisayarların sıfır birlerden oluşan bitlerinden farklı olarak olasılık temelli çalışıyor ve qubit sistemleri üzerinde çalışıyor.


Yani daha çok kuantum bilgisayarları için mesela evrenin en temel düzeyde nasıl işlediğini anlayabilen sistemler olarak ifade ediyorlar.


Özellikle kuantum bilgisayarların gelişmesiyle beraber hayatta, dünyada sorduğumuz sorulara bazılarına cevap bulamıyoruz.


Kuantum bilgisayarlarla cevap bulabileceğimizi söylüyorlar.


Ama tabii burada da kuantum bilgisayarların hata oranları vardı.


Hata oranlarının düzelmesi konusu vardı.


Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang, kuantum bilgisayarların daha gelmeyeceğini söylüyordu.


Ama şimdi kuantum çipler için de Nvidia umutlarını arttırdı.


Hatta Nvidia kuantum çip üretmese de Quantum Day etkinliğinde Amazon ya da Microsoft gibi önde gelen teknoloji şirketleriyle beraber yer aldı.


Ve Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang, Ocak ayında mesela yararlı kuantum bilgisayarların on beş yıldan önce gelmeyeceğini söylüyordu.


Ama geçtiğimiz haftalarda bu sözlerinden geri adım attı Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang ve teknoloji son derece karmaşık dedi ama büyük bir potansiyele sahip ve bir yandan da kuantum bilgisayarların daha erken gelebileceğinin de müjdesini diyelim verdi diyebiliriz.


Evet, bugünlük teknoloji turumuzun sonuna geldik.


Kapsamlı bir tur oldu.


Biraz da size ayrı videolarda da bu yapay zeka uygulamalarını nasıl kullanıyorum?


O yüzden lütfen kanalıma abone olursanız ve takip ederseniz sevinirim.


Bu benim isimli teknoloji kanalımızda platformlardan takip etmeyi unutmayın diyorum.


Bir sonraki videoda görüşünceye dek kendinize çok iyi bakın.


[video açılış müziği] Herkese merhaba, Yeni bir teknoloji turuyla karşınızdayım.


Bugün bolca Sam Altman'dan ve OpenAI'dan bahsedeceğiz.


Çünkü Sam Altman pek çok podcaste katıldı.


Bir tanesi Jack Altman isimli kardeşi, küçük kardeşinin podcastıydı.


Bir tanesi OpenAI yeni bir podcast serisine başladı.


Ayrıca Gentle Singularity yani Nazik Tekilik isimli de bir blog yazısı yazdı.


O yüzden bir hayli OpenAI nereye doğru gidiyor ve nasıl bir vizyonları var ondan bahsedeceğiz.


Ondan önce de WhatsApp'ta bundan sonra metinden görüntü oluşturabilen bir OpenAI WhatsApp'ı var.


1-800 ChatGPT'ye komut göndererek herhangi bir prompt göndererek artık görüntü oluşturabileceğiz.


Bu arada OpenAI ayrıca bir de bir senelik Pentagon'la iki yüz milyon dolarlık bir sözleşme imzaladı.


Bu, bir ilk aslında.


Çünkü OpenAI For Government isimli bir modeli var.


Fakat bu daha değişik.


Yani tıpkı ticari şirketler için bir ürün olduğu gibi devlet kurumları için de bir ürünü var.


Ama bu ürün Amerikan hükümetiyle doğrudan imzaladığı ilk sözleşme olması sebebiyle önemli.


Ve burada da savaş konusunda ulusal güvenlik sorunlarını ya da herhangi bir gelişimi ele almak için de beraber çalışacaklarını söylüyorlar.


Şimdi OpenAI For Government modeline baktığımızda, yani hükümet için olan OpenAI modellerine baktığımızda NASA, Hava Kuvvetleri Araştırma Laboratuvarı, Hazine Bakanlığı gibi mevcut zaten ortaklıkları vardı.


Yani bu kurumlar OpenAI For Government ürününü almışlardı.


Ama şimdi ilk defa Amerikan Savunma Bakanlığı OpenAI'yla direkt olarak bir anlaşma imzaladı ve bir sene boyunca da OpenAI ürünlerini kullanacaklar.


OpenAI yapay zekasını kullanacaklar.


Böylelikle de savunma sanayi alanında kendi savaş taktiklerinde, analizlerinde, silahlarında yapay zekayı daha fazla kullanacaklar.


Bu da tabii ki savaş alanlarında daha fazla yapay zekanın olacağı anlamına da geliyor.


Bir yandan da O3 Pro isimli yeni modellerini tanıttılar.


Bu O3, O3 Pro ya da işte O takısı nedir?


Bunların hepsi birbirine karışıyor diye konuşuyorlardı bu podcastlerin birinde.


Sam Altman da evet, dedi.


Yani O daha muhakeme yapabiliyor.


Mesela dört O var ve bunlar da ilk çıktıklarında bazen tamamıyla gelişkin olmamış oluyorlar.


Ama sürekli olarak bu modellerde ayrıca güncelleniyorlar.


Dolayısıyla bir model çıktıktan sonra sen o yerinde duruyor gibi düşünmeyin.


Sürekli olarak güncelleniyor.


Ama biz güncellendiği zaman da bunun haberini veriyoruz ama yeni bir takı getirmiyoruz.


Yani dört nokta bir versiyonu, dört nokta iki versiyonu diye aslında güncellemek de mantıklı olabilirdi.


Ama iyice kafa karışıklığı olmasın diye güncellemiyoruz.


Fakat sürekli olarak da güncellediğini söylemek lazım.


GPT4'le GPT5 arasındaki fark ne olacak, ne zaman gelecek diye sorulduğunda da bu yaz ayında geleceğini söylüyor.


Çok büyük, dışarda yürüyen robotlar, insan zekasını aşmış ve işlerimizi yapan robotlar görmeyi herkes umut ediyor.


Ama AGI dediğimiz şey aslında şu anda çoktan geldi gibi.


Çünkü PhD seviyesinde, doktora seviyesinde artık dijital asistanlarımız, yardımcılarımız var.


Bu anlamda da biz buna çok hızlı alıştık.


Ama aslında bunu beş sene önce konuşuyor olsak, beş sene sonra yanınızda, sizinle beraber çalışan, bilimsel alanda yaptığınız hangi işteyse, kreatif alan da olabilir, kurumsal alan da olabilir, o işinizi daha hızlı yapabilir, daha verimli hale getirebileceğiniz PhD seviyesinde dijital yardımcılarınız olsa desek, bu kesinlikle AGI gelmiş gibi hissettirirdi.


Yani yapay genel zeka gelmiş gibi hissettirirdi.


Ama şu ana bakınca artık herkes çok hızlı bir şekilde alışıyor ve hep daha fazlasını istiyor diyor.


Bu konuda da kesinlikle hak veriyorum.


Google da biliyorsunuz ki IO etkinliği ile birlikte çok fazla yenilik sundu ve Gemini2.


5 ailesini de daha fazla genişletti.


Şimdi Flash Lite'ı da piyasaya sürdü.


Daha uygun maliyetli ve daha hızlı olan.


5 Pro da bu arada Pokemon Blue oynuyor.


Hatta iki kez tamamen kendi başına oyunu bitirdi ve yendi.


Fakat ilginç bir konu var burada da.


Pokemon'un sağlık konusu olduğu zaman ve sağlığı düştüğü zaman Gemini2.


5 Pro bir anda panik oluveriyor ve bu pokemon sağlığına kavuşsun diye takıntılı bir şekilde iyileştirmeye çalışıyor ve iyileştirmeye çalışırken de mantığı, muhakemesi bir anda bozuluyor.


Araştırmacılar da hatta yapay zeka acaba stres altındayken doğru bir şekilde hareket edemiyor mu diye bir çıkarıma varmışlar.


Yani oyunu oynarken Pokemon'un sağlığı bozulunca strese girip doğru hamleler yapamadığını, oyunu doğru bir şekilde devam ettiremediğini ve bitiremediğini de görmüşler.


Google ve O3'ü çok zevkle kullanıyorum ama rakipler geldi.


Bytedance'in CDance'i.


Onu da deneyeceğim.


Gerçekten çok iyi gözüküyor.


Size birkaç buradan göstermek isterim, nasıl videolar çıkardığını.


Gerçekçi, hiper realistik videolar görüyoruz gittikçe.


Bir yapay zeka olduğuna dair fazla bir canlılık ve keskinlik mi?


O biraz yapay zeka olduğunu gösteriyor bize.


Bir de Çin'den yine Minimax'in Halo 2'si geldi.


O da yine çok iyi sonuçlar verdiğini yine X üzerinden gördüm.


Bu arada Meta, şimdi bir yandan Scale AI'yı satın aldığını, onun kurucu ortağı ve başındaki Alexander Wang'i, Meta'nın şimdi Super Intelligence Labs isimli süper zeka laboratuvarının başına geçirdiğini ve burada elli konusunda uzman kişiyi buluşturarak süper zekaya ulaşmaya çalışacaklarını biliyoruz.


Bu konuyu da konuşuyoruz.


Bu arada bunu Zehra ile de konuştuk Tech on Air programında.


Lütfen ona da bakmayı unutmayın.


Tech on Air kanalımızda hem konuklarla hem de Zehra'yla birlikte farklı konuları ele alıyoruz Türkiye'den.


Ve yakın zamanda da umarım yurt dışında da önemli konuklarımız olacak.


Belki de Sam Altman da bir gün alırız diye ya da Mark Zuckerberg'i de alırız umarım diyorum.


Bir yandan da Meta, Prada'yla ve Oakley'yle beraber de yeni nesil yapay zeka destekli akıllı gözlükleri üzerine çalışıyor.


Hatta tanıtımla başladı.


Oakley gözlüklerinin fiyatı 300'den 400-60 dolar olacakmış.


Tıpkı Meta Ray-Ban gözlükleri gibi olacak.


Onu da gerçekten merak ediyorum.


Türkiye'de ben kullanıyorum Meta Ray-Ban gözlüğünü ama Meta AI hala gelmediği için Türkiye'ye, bir şey gördüğümde onunla ilgili sorular sorma gibi konuları yapamıyorum ya da canlı çeviri yapamıyorum.


Sadece şu anda konuşmalar, yani herhangi bir bana telefon açıldığında ona cevap verip konuşabiliyorum.


Ya da AirPods'um yerine kullanabiliyorum.


Mesajlarım geldiğinde haber veriyor ama onun dışında herhangi gördüğüm bir konu hakkında Meta AI ile daha konuşamıyorum.


Umarım yakın zamanda da gelir.


Jack Altman, Sam Altman'ın kardeşi.


Kendi podcast'i var ve orada abisiyle bir röportaj yaptı.


Abisine işte "sen ne kadar geliştin, ben de burada bir podcast yapıyorum" diyor.


Abisi de "hayır olur mu?


Çok kıymetli bir iş yapıyorsun" diye onu onure etti.


Biraz ailevi konulardan da bahsettiler.


Sam Altman, "babaannemizin dediği gibi" diye söze girdiğinde Jack Altman "ay hayır yapma ne olur" diye tatlı atışmaları vardı.


Ve babaannesinin dediği gibi yaş aldıkça başkalarının ne düşünürünü önemsememeye başladığını, kendi işine daha fazla odaklandığını, yeni bir baba olduğunu ve bunun da onu çok motive ettiğini, iyi bir dünya bırakmak istediğini oğluna, bunun dışında gelecekle ilgili, AGI'yla ilgili tanımlarından bahsediyorlar.


Ve yapay zekanın beş on yıl içerisinde muhtemelen bilimsel konulardan astrofizikten başlayarak bilimsel keşifleri otonom bir şekilde, özerk bir şekilde yapacağını öngörüyor.


Yani bilim insanlarına yardım etmeyecek, özerk, otonom bir şekilde yapay zekalar kendi kendilerine bilimsel keşifler, ilaçlar yapabilecekler ve bu olduğunda da süper zekanın geldiğinden emin olduğunu söylüyor.


Fakat zaten yapay zekanın şu an çok yüksek zekaya sahip olduğunu ama ona rağmen toplumu yine de değiştirmediğini, dolayısıyla yine toplumu çok fazla değiştirmeyeceğini söylüyor.


Bu haftanın en çok ilgi çeken konularından bir tanesi de e-ticaretin geleceğini Çin'de gördük.


Canlı yayında Çin'deki iki dijital yapay zeka avatarı yedi milyon doların üzerinde satış yaptılar altı saat boyunca.


Bu gerçekten e-ticaret ya da influencer'lığın yeni dönemini bize gösteriyor, bize işaret ediyor.


Ve tabii baktığımız zaman gerçek insan yaratıcıları da geride bırakıyor.


Altı saat boyunca kim durmadan satış yapabilir?


Bu gerçek hiper gerçekçi yapay zeka ikizleri artık altı saat değil yedi yirmi dört satış yapabilecekler.


Bir ürün ya da ürünleri tanıtabilecekler ve bu gerçek insanlarla yarışamayacak kadar uzun sürelere işaret ediyor.


Şimdi bu nedir?


Yapay zekanın başarısı mı?


Bu girişimcinin başarısı mı?


Bu canlı yayının başarısı mı?


Neyin başarısı acaba?


Ne düşünüyorsunuz?


İzlediğimde de bir insandan farksız olduğunu görüyorum ve iki kişiyi görüyoruz burada.


İki kişi birbirleriyle de sohbet ediyorlar.


Bir yandan kameraya konuşuyorlar ve altı saatlik bu oturum boyunca yüz otuz üç ürün tanıttılar.


İnsan hareketleri ve davranışları sergileyerek ürünleri tanıtıyorlar.


İzleyicilerle de gerçek zamanlı olarak etkileşim kuruyorlar.


Yayını on üç milyon kişi izledi ve sadece yirmi altı dakika içinde Mayıs ayındaki bu adamın yaptığı, bu girişimcinin yaptığı, kendisinin yaptığı gerçek yayını yirmi altı dakika içinde geride bırakmış satışları.


Ve Baidu'nun Ernie sistemi kullanılmış.


Ernie de Baidu'nun yani OpenAI'ın ChatGPT gibi bir sistemi.


Baidu da biliyorsunuz Çin'in en büyük e-ticaret sitesi ve onun kendi ChatGPT sistemi var.


Ve o sistem üzerinden de doksan yedi binden fazla karakter kullanılarak ürün açıklaması oluşturulmuş.


Bu yayını yaparken iki tane dijital ikiz kullanılıyor ve bir yandan da arkasında da Ernie isimli de yapay zeka modeli kullanılıyor.


Dokuz yüz kırk altı milyar dolarlık bir canlı ticaret sektörü var Çin'in.


Neredeyse bir trilyon dolarlık diyebiliriz.


Bir canlı ticaret sektörü var Çin'in.


Ve yüz binden fazla dijital insan çalışıyor şu anda.


Ve bu sayede de maliyetler yüzde seksen oranında Çin'de şu ana kadar azalmış ve satışların da ortalama yüzde altmış iki oranında arttığı bildiriliyor.


Mini Max'ten bahsettim demin, videosundan.


Vidoe yeni bir M1 isimli model piyasaya sürdü ve bu Mini Max M1'le bir Netflix klonu oluşturulmuş, yani bir yapay zeka ajanı olarak kullanılıyor.


Mini Max'in bu M1 yeni yapay zeka modeli ve birkaç iyi tasarlanmış komutla böyle Netflix'e benzer bir site yapılmış.


Bunu da X üzerinde gördüm.


Bu Mini Max M1 üzerinden yapıyorlar.


Bu Mini Max M1 nasıl çalışıyor?


Tıpkı Manus, Deep Research, bilgisayar kullanımı ve Loable'ın hepsinin beraber kompakt bir şekilde tek bir yapay zekada buluştuğunu düşünürseniz eğer, o zaman işte Mini Max M1'in nasıl çalıştığını anlıyoruz.


Burada da bize on tane farklı, bu Mini Max M1 yapay zeka ajanın nasıl çalıştığını göstermişler.


Mesela bir Netflix klonu yapılmış.


Bir İsrail İran arasındaki savaşın sayfası ve haritası oluşturulmuş.


Bir hisse analizi yapılmış.


Bir çocuk kitabı mesela yapılmış.


İnteraktif bir Pokemon'ların olduğu bir sayfa oluşturulmuş gibi farklı farklı şekilde bu Mini Max M1'i de kullanmışlar.


Manus'a benziyor diyebiliriz ama Manus'tan çok daha gelişkin.


Bir yandan da geçen hafta Viva Tech gerçekleşti.


Umarım bir sonrakine ben de gidebileceğim artık.


Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang, Anthropic'in kurucu ortağı ve CEO'su Amodei'nin sözlerine biraz karşı çıktı.


Biraz ondan bahsetmek istiyorum.


Anthropic'in CEO'su Dario Amodei işsizliğin artacağını söylüyor.


Özellikle basit işlerin yerini ya da giriş seviyesindeki işlerin yerini otomasyon alacak, yapay zekalar alacak.


Dolayısıyla işsizlik artacak diyor.


Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang da buna karşı çıkıyor ve hayır öyle olmayacağını, daha fazla işlerin olacağını, bazı işler otomatik olsa bile insanlara her zaman daha fazla ihtiyaç duyulacağını söylüyor.


Ve bir yandan da Anthropic'in CEO'sunun farklı konularda söylediği sözler üzerine de genişledi.


Mesela Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang, Amodei'yi üç şeyle suçluyor.


Diyor ki, bir yapay zekanın çok tehlikeli olduğunu düşün-.


..diyor Anthropic'in CEO'su.


Ve bu yüzden de sadece Anthropic geliştirmeli diye düşünüyor, diyor.


Geliştirmenin çok pahalı olduğunu söylüyor Anthropic'in CEO'su.


Ve bunu söylerken de başkaları yapmamalı ve sadece Anthropic yapsın, diyor NVIDIA'nın CEO'su Jensen Huang.


Ve yapay zekanın tüm işleri yok edeceğini söylüyor Anthropic'in CEO'su.


Bu yüzden tek başımıza biz yapmalıyız, diyor.


Ve bu söylemleriyle de NVIDIA'nın CEO'su Jensen Huang, Anthropic'in CEO'sunu eleştiriyor.


Yani Anthropic sadece biz yapmalıyız gibi bir görüşü olduğunu söylüyor.


Anthropic de bu iddiaları reddetti ve Dario Amodei'nin sadece daha fazla şeffaf bir, hem ulusal hem, hem de global bir yapay zeka standardı olması gerektiğini söylediğini söylüyorlar.


Özellikle ekonomik etkilerin giriş seviyesindeki işler için olacağını ve bu konuda uyardığını ve hâlâ bu görüşünde arkasında olduğunu söylüyor Dario Amodei.


Bu tartışma bize daha fazla yapay zekanın geleceğiyle ilgili hem gücünü, hem kontrolünü hem de güvenliğiyle ilgili meseleleri aslında yeniden gündeme getiriyor.


Ben Anthropic'in CEO'su Dario Amodei'ye katılıyorum.


Çünkü bir yapay zeka modeli üzerine ya da modelleri üzerine çalışırken bir yandan da o modelin tehlikeleri üzerine de çalışıyorlar.


Güvenlik ya da uyum konularına da çok fazla önem gösteriyorlar.


Bu anlamda da teknoloji devleri evet, hızlı gitmeye çalışıyorlar.


Hepsi o gücü bir an önce elde etmek, daha fazla kendileri kullanılsın, birinci olsunlar istiyorlar, evet, ama bir yandan da güvenlik önemli.


Ve Anthropic'in CEO'su ve Anthropic'in de güvenliğe daha fazla önem verdiğini ben de düşünüyorum.


Yani hıza kapılmıyor ve uyumlanması, ülkelerin ve ulusal olarak bütün dünyanın da yapay zekaya uyumlanması gerektiğinin altını çiziyorlar.


Ve bu anlamda da ben bunun önemli olduğunu düşünüyorum.


Firefly var Adobe'nin.


Artık o da mobil sürümünü duyurdu ve yapay zeka desteğini artık mobil sürümünde de bundan sonra yoldayken, dışardayken kullanabileceğiz.


Herhangi bir fikir aklımıza geldiğinde de artık hızlıca uygulama üzerinden de yapay zeka desteğini alabileceğiz.


Bu benim bayağı hoşuma gitti.


Böylelikle artık telefondan da her şeyi halledebileceğiz.


Ayrıca Firefly'in güzel yanlarından biri;


Luma, Runway, Ideogram gibi ya da OpenAI'ın ya da Google'ın da farklı modelleri de dahil olmak üzere Firefly içinde hemen hemen tüm önemli modeller var.


Üçüncü taraf olarak video ve görüntü modelleri var.


Oradan da hepsine ulaşabiliyoruz.


İşsizlikle ilgili konuda Amazon'un CEO'su da bir mesaj gönderdi çalışanlarına.


Ve işyerlerinin artık yeniden şekilleneceğini yazdı.


Amerika'nın en büyük ikinci işvereni Amazon.


Ve Amazon'un CEO'su Andy Jassy bir buçuk milyondan fazla çalışanına yeni bir mesaj gönderdi.


üretken yapay zeka, yani generative AI artık neredeyse şirketin her alanında kullanılıyor.


Dolayısıyla yakın gelecekte bazı işten çıkarmalar olabilir diyor.


Ama durumun da göründüğü kadar kötü olmadığını da söylüyor.


Andy Jassy, bazı pozisyonların otomatikleşeceğini ama bazı yeni işlerin de ortaya çıkacağını söylüyor.


Ve hazırlanmak için en iyi yolların da yapay zekaya ilgi duymamız gerektiği, kendimizi eğitmemiz gerektiği, atölyelere katılmamız ve eğitimler almamız gerektiğini söylüyor.


Yapay zekayı mümkün olduğunca daha fazla kullanmalıyız, deneyimlemeliyiz ve ekibimizle beyin fırtınaları yapmalıyız, diyor.


Bence de bu çok önemli.


İlgi duymasak bile daha fazla içinde olmalıyız ve ilgi duymalıyız.


Kendimizi zorlamalıyız.


Daha fazla öğrenmeliyiz ki geride kalmayalım.


Artık iyice otodidakların olduğu bir dönemdeyiz.


Yani kendi kendine öğrenebilenlerin olduğu bir dönemdeyiz.


Amerikalı danışmanlık ve anket şirketi var, Gallup.


O da bir anket yapmış ve Amerikalı çalışanların yaklaşık yüzde kırk birinin büyük dil modellerini kullandığını, geçen yıl ise bu oranın yüzde yirmi bir olduğunu söylüyor.


Ve çalışanların yaklaşık beşte biri de sık sık yapay zekayı kullandığını ve yapay zeka kullanıcısı olarak kendilerini tanımladıklarını ve işlerinde haftada en az birkaç kez de büyük dil modellerine güvendiklerini söylüyorlar.


Microsoft'un da şimdi bir iş trend indeks özel raporu var.


Haziran 2025'te yayınladı.


Ve bunun da dijital çağın en büyük verimlilik engellerinden biri olduğunu söylüyor.


Bu sonsuz iş gününün yapay zekayla artık bu döngüyü kırmak için bir fırsat olacağını söylüyor.


Fakat bunun için de iş yapmayı yeniden tasarlamamız gerektiğini söylüyor.


Yeni nesil şirketlerin Frontier Firm olacağını, yani yapay zekayı kullanan şirketler olacağını zaten daha evvel Microsoft da yayınlamıştı.


Yapay zekayla yeniden tasarlanmış iş süreçleri olacağını, bu Frontier Firm'lerde insan ve yapay zeka ajanlarının beraber çalışacağını, her çalışanın bir agent boss yani ajan patronu rolüne evrileceğini ve böylelikle de hızlı, esnek ve daha verimli bir şekilde hepimizin çalışacağını söylüyor.


Microsoft, bu sonsuz iş günü trend raporunda insanların artık 7/24 neredeyse sonsuz bir şekilde çalıştığını vurguluyor.


Ve yapay zekanın da bu çalışmayı destekleyerek aslında bu çalışma saatlerini azaltacağını ve insanların daha verimli olacağını söylüyor.


Yani gelin benim ürünlerimi de deneyimleyin ve böylelikle de daha verimli olun da aslında diyor.


Bir kişinin, bir çalışanın iş gününe bakıldığında üç aşamadan oluşuyor ve üç sorun var burada.


Biri, sabah altı ila sekiz arası zaten günde bir çalışan ortalama yüz on yedinin üzerinde e-posta alıyor ve sabahları bolca e-posta yığınıyla uyandığını söylüyor.


Daha sonra öğlenleri de toplantılarla dolu oluyor.


Akşamların da artık insanlar daha fazla toplantılar almaya, çalışmaya ve e-postalarına bakmaya başladıklarını söylüyor.


Ve çalışanların üçte birinin de son beş yıldaki iş temposu yüzünden de artık hem zihinlerinin yorgun olduğunu, dağınık iş yaptıklarını ve insanların işlerine yetişemediklerini söylüyorlar.


Ve bunun için de üç tavsiye veriyor Microsoft.


Diyor ki 80-20 kuralını uygulamalıyız.


Yani yapay zekayı düşük değerli işleri-Otomatikleştirmek için kullanmalıyız ki biz de daha fazla yüksek etki yaratacak konulara odaklanalım.


Raporlar, toplantılar, idari işleri yapay zekaya yaptıralım diyor.


Daha böyle büyük yapılar yerine daha yapay zekayla desteklenen, daha çevik, daha hedef odaklı ekipler oluşturulmalı diyor ve hepimizin de bir agent boss olmamız gerektiğini, yani yapay zekayı iyi kullanmamız ve yapay zeka patronu olmamız gerektiğini söylüyor.


Böylelikle yine zamandan tasarruf edeceğimizi söylüyor.


Yani yapay zekayla artık iş gücümüzü ve iş günlerimizi yeniden tasarlamalıyız diyor.


Eğer böyle olursa da hem daha verimli çalışacağız, hem günlerimiz bize daha fazla kalacak, hem de işte bu işten ötürü yetişemiyorum sorunları da ortadan kalkmış olacak.


Çok fazla artık görsel ve video oluşturucusu var.


Midjourney de bir görsel oluşturucuydu.


Artık o da video yapıyor.


Krea vardı mesela onu da çok kullanıyorduk.


O da güçlü bir yapay zeka imaj görsel üreticisi.


O da şimdi yine daha foto gerçekçi çekimler oluşturmamızı sağlıyor.


Bir yandan da bir prompt gördüm.


God of Prompt isimli bir kullanıcı X hesabı üzerindeki bir hesap paylaşmış.


Diyor ki ChatGPT'yi üç yüz bin dolarlık bir McKinsey strateji danışmanlığı haline getirebilirsiniz diyor ve bunun için de bize ChatGPT için kullanacağımız komutları paylaşmış.


Bize burada üç tane önemli komut veriyor.


Bu komutları sizinle de paylaşayım.


Eğer hani kendi işinizde verimliliği arttırmak isterseniz, sadece denemek isterseniz bile kullanabilirsiniz ve neler çıktığını bununla görebilirsiniz.


Dünya çapında bir strateji danışmanı gibi davran diyor.


Mesela bir tanesine ve onunla ilgili detaylar veriyor.


Daha sonra sektörün genel durumunu analiz et diyor.


Beş büyük oyuncuyu belirle, profillerini çıkart.


Ürünleri, fiyatlandırmaları, farklılıkları, müşteri tabanları, pazara giriş, pazara giriş stratejilerini göster diyor.


Karşılaştırma matrisleri kullan.


Yani yeni bir iş yapacaksanız ya da yeni bir işe girecekseniz ya da var olan işinizi geliştirmek istiyorsanız eğer mesela bu prompları, bu komutları deneyerek nasıl sonuçlar alacağınıza bakabilirsiniz.


Üçüncüsünde de son on iki aydaki sektördeki en önemli trendleri, dönüm noktaları özetle, derinlemesine bir pazar analizi yap diyerek yine detaylandırıyor.


Bunu da dediğim gibi deneyebilirsiniz kendi işiniz için.


Ben kendim mesela Nuvem için denedim ve hiç mesela düşünmediğim farklı stratejiler bana verdi.


Dolayısıyla özellikle yeni bir işe girecekseniz ya da var olan işinizi geliştirmek istiyorsanız mesela bu promptu denemenizi öneririm.


Los Angeles'ta bir diş hekimi alışılmışın dışında bir pazarlama stratejisi uyguluyor.


Big Food Vlogger'ın oynadığı bir reklam yapmışlar ve bir haftadan kısa sürede de neredeyse bir milyon kişi tarafından izlenmiş.


Geçtiğimiz haftalarda da yine böyle bir orangutandan bahsetmiştim size.


Yapay zekayla yapıldığı anlaşılıyor ama yine de ilgimizi çekiyor.


Evet, gelelim şimdi Sam Altman'ın nazik tekilliğine ve bu iki podcast videocastte konuştuklarına.


Şimdi nazik tekillik demek biraz tekilliği yumuşatıyor anlamına geliyor.


Tekillik dediğimiz şey, singularity, bir kara deliğin başında dursak ve o bir huni gibi olduğunda, biz yukarıdan baktığımızda aşağıda ne olduğunu, ileride ne olduğunu göremiyoruz.


O duruma tekillik deniyor.


Yani ne olduğunu görememek, ne olacağını bilememek, tasavvur edememek, düşünememek.


Buna tekillik deniyor.


Teknoloji o kadar ilerleyecek ki, bir noktadan sonra ne olacağını ön göremeyeceğiz.


Bugünün geldiğini söylüyor Sam Altman.


Bu Gentle Singularity isimli blog yazısında.


En zor kısmın geride kaldığını söylüyor Sam Altman.


Şimdi Sam Altman'ın yazdığı bu blog yazısındaki en önemli beş konuya değineceğim.


En zor kısmın geride kaldığını söylüyor.


Yani bu GPT'lerle PhD seviyesinde, doktora seviyesindeki kişilere yaklaşan modeller, hatta onları geçen modeller oldu.


Bundan sonraki adımlar sadece mühendislik ve ölçeklendirmeyle ilgili olacak diyor ve önümüzdeki yolun artık çok daha aydınlandığını ve karanlık alanların geride kaldığını, yani ne yapılacağını ve ne yapmaları gerektiğini artık bildiğini söylüyor.


ChatGPT'nin de bir dünya beyni olduğunu söylüyor.


Son derece hem kişiselleştirilmiş ama bir yandan da herkesin içinde kullanması keyifli, akıllı bir dünya beyni yaratıyoruz.


Bu anlamda da çok fazla kullanıcı var ve herkesin erişimine açık, neredeyse bedava ya da belli bir ücrete tabi olabilecek en güçlü insan gibi düşünebilirsiniz.


Ve bu artık bizim yanı başımızda.


Her ne kadar biz bunu kullanmaya alıştığımız için bir buçuk senede azımsıyoruz, küçümsüyoruz ama hiç böyle bir şeyin varlığını bundan iki üç sene önce düşünemezdik bile.


Şu anda kullandığımız modelin ne kadar önemli olduğunu söylüyor.


Gelecekteki esas kazanım, fikir üretmek olacak diyor.


Yani teknik beceriden ziyade iyi fikir eksikliği olacak gelecekte.


Dolayısıyla harika fikirlere sahip olan insanlar esas kazananlar olacak.


Buradaki kazanç, maddi kazanç olabilir.


Bir iş üretmek olabilir.


Harika bir fikir geliştirmek olabilir.


Ama esas kazancı yeni fikirler üretecek olanlar diyor.


Ve zeka ölçülemeyecek kadar ucuz olacak.


Eğer şu enerji sorunu çözülürse herkes için çok daha ulaşılabilir hale gelecek.


Tıpkı bir elektrik gibi.


Ya da su gibi, hava gibi çok ucuzlayacak.


Böylelikle bolca, daha fazla, herkese zeka olacak ve çok daha hızlı olacak.


Ama bunun için de şu enerji ve çip sorunun çözülmesi gerekiyor.


Ve bu makalede sunduğu üç yıllık bir zaman çizelgesi var.


2025 yılının bilişsel ajanlar yılı olacağını söylüyor.


Tek bir komutla böyle tüm bir uygulamayı yapabilen, hata ayıklayabilen kodlarda kendi başına süper güçlü bir operatör düşünebiliriz.


Tıpkı OpenAI ajanı gibi.


Bu bilişsel ajanların senesi olacak ve bunlar esas gelişecek diyor.


2026 yılının daha fazla derin araştırma ve bilimsel anlayış-Anlamda daha fazla gelişmenin olacağı bir yıl olacağını söylüyor.


Yapay zeka bilimcisini dönüştürecek ve daha etkili hale gelecek insanlar daha fazla bu yapay zeka bilimcisini kullanacaklar ve gitgide bu bilimci otonom bir şekilde keşifler yapıyor olacak diyor ve 2027 yılında da robotların hayatımıza gireceğini söylüyor.


Open AI'ın başlarda ilk başta robot kollar üzere çalıştığını ama çok zorlandıklarını, dolayısıyla figür AI gibi farklı şirketlerle ortaklıklar kurduğunu söylüyor.


Figür AI ile bu arada ortaklıkları bitti ama bir sonraki dalganın robotla insan arasındaki etkileşime dayalı bir dalga olacağını ve bu robotik sistemlerin etrafımızda daha fazla olacağını ve onun beynini Open AI ve benzeri yapay zeka şirketlerinin oluşturduğunu, geliştirdiğini ve kendi yapmak istedikleri şeyin de bu robotların beynini geliştirmek olduğunu söylüyor


ve büyük bir sorun olduğunu da kabul ediyor.


Güvenlik ve uyum sorununu çözmek gerektiğini söylüyor.


Ekonomik kaosu önlemek için süper zekanın geniş bir alana yayılması ve kontrol edilmesi gerekiyor.


Yani ucuzlayacak ama herkes için ucuzlaması, herkesin buna sahip olması ve tabii ki bazı işten çıkarmalar, otomatikleştirmeler oldukça da kazanan daha fazla kazanacak, bir yandan kaybedenler de daha fazla kaybederse ekonomik bir kaos olabilir.


Bunun da önlenmesi için de bu süper zekanın hem bolluk getirmesi hem kontrol edilmesi gerekiyor diyor.


Ve Sam Altman bu nazik tekillik vizyonunun üç büyük eğere bağlı olduğunu söylüyor.


Yani eğer önümüzdeki birkaç yıl içinde yapay zeka uyum sorunu çözülürse, eğer bu yapay zeka modelleri geliştikçe veri merkezleri kurup enerji bulmada da verimi arttırdıkça, dünya da bunu yapmaya devam eder ve uyumlanırsa o zaman nazik bir tekillik, yani hepimiz için, bütün dünya için uyumlu, bütün dünyanın çıkarına olumlu bir tekilliğin, bir geleceğin


olacağını söylüyor.


Ve her şey yolunda giderse bütün dünyanın olumlu bir şekilde yararlanabileceği bir yapay zeka çağı'nın olacağını söylüyor.


Yoksa on yıl içinde uyardığı risklerin hala geçerli olduğunu söylüyor.


Ve en önemli şeyin artık teknik beceri kazanmaktansa yapay zekayı daha fazla kullanmak, uyum, adaptasyon geliştirmek, güç geliştirmek ve sürekli uyumlanmak gerektiğini söylüyor.


Size de tavsiye ederim.


Siz de izleyin, dinleyin.


Bence konuşmaları da Blue'u da çok ilham vericiydi.


Bu anlamda yeni bir çağ ve bu dönemde de artık daha fazla AGI değil de ASI'yi kullanacağımız bir dönemde olduğumuzu fark ediyorum ben de.


Artık daha fazla ASI'yi, yani yapay süper zekayı konuşacağız.


Orada neler olduğunu konuşacağız diyorum.


Ve bugünlük teknoloji turumuzun sonuna geliyoruz.


Bir sonrakinde görüşünceye dek kendinize çok çok iyi bakın.


Herkese merhaba, Yeni bir teknoloji turuyla karşınızdayım.


Google'ın Gemini ayında hikaye oluşturma özelliğini denedim.


Nasıl olduğunu göstereceğim.


OpenAI'ın GPT5 rehberini sizinle paylaşacağım.


Google'ın bir bio akustik yapay zeka modeli var.


Biraz ondan bahsedeceğiz.


MIT'nin hastalıkların tedavisinde kullanılmak üzere yeni bir yine yapay zeka sistemi var.


Elon Musk ve X AI da neler oluyor?


Biraz ondan konuşacağız.


Amerikan Sağlık Örgütünden onay alan bir göz damlası var.


On saate yakın yakın görüş sağlıyor ve çok daha fazlası robotlar dünyasına dalıp bakacağız neler olduğuna.


İlk önce size Google'ın Gemini ile biraz hikaye kitapları oluşturdum.


Onları göstermek istiyorum.


Yedi yaş altına yapay zekayı, blockchaini, Web3'ü anlatacak hikayeler üretmesini istedim ve bunları üretirken hem hikayeyi kendi yazıyor, animasyonlarını oluşturuyor, bir çocuk kitabı şeklinde sunuyor ve hatta onların çok iyi bir şekilde seslendirmelerini de yapıyor.


Ve yaptığı hikayeler de bu arada kendi isim verdi.


İstersem ben de verebilirim.


Daha farklı kurgular oluşturmasını isteyebilirim ama çok özgür bıraktım ve özgür bırakmama rağmen böyle kreatif, anlaşılır, eğlenceli çizimleri çok iyi olan görseller elde ettim.


Google'ı bu anlamda tebrik ediyorum.


Çok farklı köşelerde çok iyi sonuçlar elde ediyor.


Bunda Google Deep Mind'in katkısının olduğunu düşünüyorum.


Notebook LM de onlardan biri biliyorsunuz.


Bu Story Book da çok çok güzel bir ürün.


Oynamanızı tavsiye ederim.


Dünyanın en hayalperest köpeği bir şeyler biriktirmeye bayılırdı.


En değerli hazinesi parlak, kırmızı mama kabıydı.


En iyi arkadaşı olan minicik sarı kuş Çöp ise güzel şarkılar söylemeyi çok severdi.


Güneşli bir öğleden sonra çöp leo yanlarına geldi.


Çörpinin yeni şarkısını o kadar çok sevdim ki.


Bu süper zıplayan topla değiş tokuş yapar mısın?


Pip düşündü.


Zıplayan meşhur.


Bütün anlaşma tam o sıra böylece.


GPT5 için OpenAI bir rehber yayınladı.


Girip bakmanızı tavsiye ediyorum.


Linkini sizinle paylaşacağım.


Bu OpenAI'ın kendi platformunda nasıl daha iyi verim alabilirsiniz size onu gösteriyor.


Bir de bir prompt komut optimize eden bir aracı var.


Oraya girip promptunuzu yazdığınız zaman size onu daha optimize bir şekilde veriyor.


Bir de girip lütfen onunla da oynamanızı tavsiye ederim.


Gerçekten hepsi GPT5 ya da bundan sonraki işte GPT'leri kullanırken şimdi belki 4O'yu tekrar getireceğini söylüyorlar.


Çünkü bazı kullanıcılar sadece 5'le idare etmek ya da kullanmak istemiyorlar.


Ama böylelikle de nasıl daha iyi kullanabiliriz aslında onu göstermiş oluyor.


Google ekosistemindeki araştırmacılar yeni bir yapay zeka modeli geliştirdiler ve bu yapay zeka modeli sayesinde de bilim insanlarının hayvanları korumada daha bilinçli hareket etmelerini sağlayacak bir araç verdi aslında Google.


Bilim insanlarının büyük miktarda yaban hayatı sesini analiz etmelerine yardımcı olacak ve nesli tükenmekte olan türlerin çeşitli ortamlarda izlenmesini kolaylaştıracak bir yapay zeka modeli bu.


İsmi Perch.


Bu daha evvel 2023 yılında bir sürümü yayınlanmıştı.


Şu anda Ağustos 2025'te yayınlanan sürümü, neredeyse iki katı eğitim verisiyle donatılmış ve kullanılarak eğitilmiş.


Dolayısıyla çok daha fazla ormanlardan, mercan resiflerine kadar çok fazla çeşitli tür ve ortamları işleyebiliyor ve bu açık kaynak olarak yayınlandı.


Binlerce, hatta milyonlarca saatlik ses kaydıyla eğitildi.


Karmaşık seslerle donatıldı.


Dolayısıyla pek çok farklı sesi ayırt edebiliyor.


Yani yenidoğan tespitlerine kadar gidebiliyor.


Bu sistem sayesinde ekosistemi koruyan bilim insanları daha doğru önlemler planlayabilecekler ve daha doğru hareket edebilecekler.


Mesela Avustralya'da bulunması zor kuş popülasyonlarını bilim insanları bulabilecek, Hawaii'de bal tırmaşığı isimli bir kuş var mesela.


O izleme çalışmalarını elli kat hızlandırabilecek ve bu yükseltilmiş Perch sayesinde, açık kaynak olması sayesinde de erişime açık.


Dolayısıyla yaban hayatı koruma anlamında da önemli bir dönüm noktası olabilir diyorlar.


Yapay zekanın- [video boyunca arka plan müziği var] Hız ve hassasiyetiyle beraber bilim insanları da yok olan türlerin yok olmaması için onları koruma anlamında da önemli bir araç olacak bu PERCH isimli sistem.


Daha evvel Google Deep Mind, yunusların da sesini anlayan, analiz eden bir yapay zeka üzerine çalışmıştı.


Bununla görüyoruz ki aslında doğayı da anlama, anlamlandırma, onların ihtiyaçlarını anlama, karşılama ya da işte yok olma konusunda o süreci engelleme ve yaban hayatı ekosistemleri, dünya sistemini, dünya ekosistemini koruma anlamında da işlemlerde ve araştırmalarda bulunuyorlar.


Bu bio akustik veriler sayesinde bunlar analiz ediliyor yapay zekayla.


Böylelikle artık kuşlardan memelilere kadar birçok farklı, işte denizaltı, deniz üstü yaşamda [videoda ekran değişiyor] birçok türün korunmasına bu yapay zeka modeli yardımcı olacak.


Gelelim MIT'ye.


MIT de hastalıklar konusunda yardımcı olacak bir yapay zeka üzerine çalışıyor.


MIT, Harvard ve Broad Enstitüsü'ndeki bilim insanları ve araştırmacılar, tek bir insan hücresinde neredeyse tüm proteinlerin yerini tahmin edebilen bir yapay zeka sistemi üzerine çalışıp geliştirdiler Pups isimli.


Pops diyelim ya da.


Bu da hastalıkların teşhisi ve tedavisinde önemli rol oynayacak bu yapay zeka.


Çünkü bir insan hücresinde milyonlarca protein molekülü ve yaklaşık yetmiş bin farklı protein çeşidi bulunuyor ve her bir hücre içinde de farklı bir odada da bulunuyor bu proteinler ve farklı görevler üstleniyorlar.


Eğer protein yanlış bir odada, yanlış yerde konumlanırsa görevini yapamıyor ve bu durumda da Alzheimer gibi kistik fibrosis gibi ya da kanser gibi hastalıklar ortaya çıkabiliyor.


İşte bu Pops isimli yapay zeka, proteinlerin yerini saptıyor ve doğru mu yerde bulunuyor, yanlış mı yerde bulunuyor onu tespit edebiliyor.


Böylelikle de eğer yanlış yerde bulunuyorsa işte onun için önlemler alınabiliyor.


Bunun için iki farklı yapay zeka modelini birleştirerek çalışıyor.


Çünkü şimdiye kadar bir proteinin belli bir hücredeki yerini tam olarak belirlemek, uzun laboratuvar çalışmaları yapılsa bile sınırlı bırakıyordu ve tam olarak belirlenemiyordu.


Şimdi bu Pops isimli yapay zeka modeliyle hücre tipindeki herhangi bir proteini haritalayabiliyor ve doğru mu yanlış mı yerde onu anlayabiliyor.


Ve bununla beraber de işte hastalığın sebepleri ya da hastalığın keşifleri, hastalık çalışmaları, ilaç keşifleri de bununla beraber yapılabilinecek.


Mesela kanser tedavisi gören bir hastadan alınan tek bir hücrede o proteinin tam olarak nerede durduğu gösterilebiliyor.


Ve bu sayede araştırmacılar da hangi proteinlerin yanlış yerde olduğunu, hangi proteinin doğru yerde olduğunu da hızlıca fark edebiliyor.


Böylelikle de hastalık teşhisi ya da ilaç hedefi belirleme süreleri de süreçleri de çok fazla hızlanabilecek bununla beraber.


Bununla ilgili Deepmind bu konudaki ilk adımları atmıştı ve proteinlerin katlanma şekillerinin üç boyutlu yapay zeka modellemelerini, simülasyonları yapmıştı.


Onunla aslında çok büyük bir dönüm noktasına ulaşmıştık.


Çünkü proteinler doğru mu katlanıyor, doğru mu şekil alıyor, yanlış mı şekil alıyor?


Bu da yine hastalıkların teşhisi önemliydi.


Şimdi ise hücrelerdeki proteinler doğru yerde mi değil mi?


O da yine hastalıkların teşhisi için önemli olacak.


Elon Musk, X platformunda bundan sonra reklamlar gösterilebileceğini söyledi.


Hatta öyle ki mesela bir sorguda bulunduğunuzda o sorguyla ilgili eğer bir reklam veren varsa hemen onu getireceğini söylemişti.


Aslında bu Google aramalardaki Google reklamlar gibi düşünebiliriz.


Ama öyle değil.


Çünkü Google aramalarda üstte ne çıktığını görüyoruz ama alta indiğimizde onun reklamsız arama sonuçlarında görerek aslında kendimiz yine karar alabiliyoruz.


Ama burada bu ürün bize reklamlı mı göründü, reklamsız mı göründü?


Bir onu anlamak önemli olacak.


Diyelim ki reklamlı göründüğünü gösteriyor.


Yine de yapay zekayla karar alma mekanizmalarında reklamın çıkması büyük bir tehlike yaratacak.


Çünkü gerçekten bize gerçek bir bilgi cevabı mı veriyor, doğru bir bilgi cevabı mı veriyor yoksa reklama dayalı bir cevap mı veriyor?


Bunun ayrımına varamadığımız zaman, işte o zaman o yapay zeka modeline de bence güven azalacak.


Neden peki böyle bir şey yapıyor Elon Musk?


Çünkü Financial Times aktardı.


Özellikle CEO Linda Liacariño'da ayrılınca şimdi reklam gelirleri konusunda zorlu bir döneme giriyor xAI ve bunu arttırmak istediğini söylüyor.


Bu yüzden de Grok'a sorulan sorularda reklam çıkabileceğini söylüyor.


Ama ben bunun işe yarar bir- bir model olacağını düşünmüyorum.


Hatta yapay zeka modellerinin bizim giderek asistanımız olacak.


O asistanımız olurken olabildiğince aslında reklamlardan uzak bir yerde kalmaları gerekiyor.


Diğer türlü sadece böyle bir billboard geçişi olacak.


O da insanlarda güvenme konusunda da bir sorun yaratacağını düşünüyorum.


Bu haftanın en çok konuşulan konularından biri, bir göz damlası.


Bu göz damlası özellikle yakın görme konusunda zorluk yaşayan insanlarda on saate kadar bu sorunu ortadan kaldıracağını söylüyorlar.


Viz isimli bir damla.


Bu tek bir dozla otuz dakika içinde etkisini gösteriyor ve on saat boyunca da net yakın görüş sağlıyor.


Özellikle kırk beş yaşından sonra böyle menüye bakarken, herhangi bir kitap okurken bir gözlük ihtiyacı hissediyor insanlar.


İşte bu Viz isimli göz damlası Amerikan Sağlık Örgütü'nden de onay aldı.


Artık bundan sonra eğer böyle bir sıkıntı çekiyorsanız, işte gözlük takmaya gerek olmayacak, lense gerek olmayacak, bir göz damlasıyla bu sorun çözülecek, hem de oradaki gözün irisinde bir- orada bir kas kaybı yaşanıyormuş.


O kas kaybından ötürü bu yakın görüşte sorun yaşanmaya başlıyor.


Kası kasarak değil, böyle sanki iğne deliği etkisi yaratacak bir etki yarattığını söylüyorlar bu göz damlasının.


Yani bir yakınlaştırma sağlıyor iğne deliğinden bakmanın.


Bunu tam olarak tıpkı böyle ufak bir yerden baktığımızdaki, işte o gördüğümüz netlik nasılsa öyle bir etkiyle yaptığına, herhangi bir kas fonksiyonuna dokunmadığına, hatta zararda vermediğini söylüyorlar.


2025 yılı sonlarına da Amerikan pazarına girmesi bu arada bekleniyor.


Halihazırda bakıldığı zaman bu yüz milyar dolarlık bir görme düzeltme pazarıymış ve devrim yaratabilir diye düşünülüyor.


Bu Viz isimli göz damlası yakın görme sorunu presbiyopi olarak adlandırılıyor.


Ve bu presbiyopiyi düzeltecek, onun önüne geçeceğini söylüyorlar.


Otuz binden fazla günlük tedavi elde ettiler.


Klinik araştırmalar yaptılar.


Orada elde ettikleri güvenli sonuçlar sonunda da artık bu bulanık görme ya da işte yakını görememe konusunda bu sene sonuna kadar artık bu göz damlasıyla çözebilecekler gibi gözüküyor.


Bu uygulamanın teknolojisine baktığımız zaman farmakolojik optik iyileştirme diyebiliriz buna.


Pupili daraltarak göze giren ışığın açısını küçültüyor.


Yani bir kameradaki diyaframı kıstığımızı düşünelim.


Kısarak çalışıyor.


Net alan derinliği artıyor ve yakın nesneler daha net görünüyor.


Microsoft'tan da yeni bir yapay zeka var.


Bu yapay zeka öyle ki self adaptive reasoning yapıyor.


Yani öz uyarlamalı akıl yürütme yapıyor.


Bu yapay zeka bir problemle karşılaştığında mantık zinciri çalışırken kendisi ayarlıyor.


Nerede, ne zaman, nasıl düşüneceğini hep aynı ezbere yolu izlemiyor.


Mesela GPT5'e baktığımızda o da mesela buna- [video koyma sesi] Tam benzemiyor belki ama şu anlamda benziyor.


Soru sorduğunuzda o konuyla ilgili, o soruyla ilgili nasıl cevap vermesi gerektiğini ve cevap verirken de nasıl bir muhakeme zincirinden geçmesi gerekiyor?


Bir uzun düşünceye mi ihtiyaç var, yoksa kısa düşünerek mi, hızlı mı düşünmeli?


Onlara mesela karar vermeye başladı.


Burada da bir karar mekanizmasından aslında bahsediyoruz.


Yani yerinde optimizasyon yoluyla bilişsel döngüden bahsediyoruz.


Yani çalışma anında neye ihtiyaç varsa optimize bir şekilde size o bilimsel yolla ya da o cevap yoluyla size cevap veriyor.


Ekstra bir eğitim verisine ihtiyaç da duymuyor.


Kendi kendine problemi çözüyor.


Yani en sonunda düşünme süresini, hangi tekniğin kullanılacağını ya da belirsizlik eşiklerini kendimiz en sonunda ayarlayabiliyoruz.


Şimdi normalde klasik büyük dil modelleri akıl yürütme yöntemi kullanırken o genelde kendisi eğitilirken belirlenmiş oluyor ve son kullanıcı değiştiremiyor.


Burada çalışma sırasında mantık zinciri değiştirilebiliyor ve kullanıcı yönlendirebiliyor.


Ek eğitim verisi mesela gerekebiliyor büyük dil modellerinde.


Bu modelde gerekmiyor ve bu modelin adı da bu arada Klio.


Büyük dil modelleri belirsizliklerde mesela kesin cevap verirken bu Klio belirsizlikleri gösteriyor ve işaretliyor ve güven seviyesini de gösteriyor.


Süreç içinde hatayı fark edip geri dönebiliyor.


Kontrol mekanizması çalışıyor ve sürekli geriye gidip işte mantık süreciyle yönetebiliyor.


Dolayısıyla bu Klio isimli yeni yapay zeka döngüsü diyelim, aslında yeni bir yapay zeka modelinin habercisi bizim için.


Özellikle daha kontrollü, hataları bize gösteren, bizimle iletişim kuran ve duruma göre yeni stratejiler geliştirip, hataları fark edip yöntemini değiştiren bir model.


Klio'nun açılımı nedir diyecek olursanız onu da söyleyeyim.


Klio, Cognitive Loop via In-Situ Optimization, yani yerinde optimizasyon yoluyla bilişsel döngü anlamına geliyor.


Pekin'de bir e-town yani e-sehir bölgesi var Çin'de.


Orada da ilk insansı robotlardan oluşan 4S mağazası açıldı.


4S neyin kısaltılması?


Sales, Service, Spare Parts ve Surveys.


Yani satış, servis, yedek parça ve müşteri geri bildirimi toplama işlevlerini bir arada sunan bir yer burası.


Pekin'in güneydoğusuna, şehir merkezine arabayla yaklaşık kırk dakika mesafede bulunuyor burası.


Burayı bir AVM gibi düşünebiliriz ama bir robot AVM'si.


Bu bölge Çin hükümeti tarafından teknoloji geliştirme üretim üssü olarak planlanan bir yer ve farklı farklı işte mesela eczanede çalışan bir robot görüyoruz, servis robotu görüyoruz, işte kutu toplama, içecek servisi yapan, futbol oynayan, satranç oynayan gibi böyle farklı amaçlarla çalışabilen robotlar görüyoruz aslında.


Eğer siz de robotlarla ilgileniyorsanız, bir işte robot alma isteğiniz varsa ki burada dilerseniz kiralama yöntemleri de varmış.


Özellikle robotik şirketlerin ürünlerinin ticarileştiğini burada ve kullanmak isterseniz de aslında onları buradan sahibi olabilirsiniz.


Eğer yolunuz Beijing'e düşerse bence kesin bakmaya değer diye düşünüyorum.


Bir robot AVM anlamında öncü ve yenilikçi.


Hatta şimdi düşünüyorum da bu gitgide yaygınlaşacaktır diye tahmin ediyorum.


Bu tarz humanoid ya da farklı robotların sergilendiği robotlar.


Amerika'da da özellikle evlerini kaybeden Kaliforniya orman yangınlarında yaklaşık neredeyse on bin ev yok olmuştu.


Bu anlamda da iki firma evleri yeniden inşa edecek, hem dijital ikizle hem de üç boyutlu baskı ve robot koluyla çalışan bir düzenek kurdular ve bunu yapan iki şirket var.


Cosmic Buildings ve ABB Robotics şirketi.


Bunlar, özellikle bu işte, mesela Güney Kalifornia'daki orman yangınlarından etkilenen evler gibi afet bölgelerindeki yeniden inşayı hızlandırmak için bir mobil robotik mikro fabrikalar kurdular ve bu sistem sayesinde de bir endüstriyel robot var.


ABB'nin robotu ve bir dijital ikiz yazılımıyla çalışıyor bu robot.


Robotun üretim hattındaki tüm hareketleri önce sanal ortamda test ediliyor, sonra sahada uygulanıyor.


Yapay zeka destekli ve bilgisayarlı görü desteğiyle çalışıyor bu robot.


Mesela yangına dayanıklı modüler evlerin duvar panellerini yüksek hassasiyetle bu robot kesiyor, monte ediyor ve kalite kontrolünü de yapabiliyor.


Hatta yapay zeka modeli var.


O sayede de hem tasarım, hem malzeme, hem montaj sırası, hem maliyet verilerini de tek modelde birleştiriyor.


Böylelikle de hataları azaltıp süreci de hızlandırıyor.


Kaliforniya'nın yangın güvenliği, enerji verimliliği gibi konularda da mesela güneş enerjisi sistemleri, su geri dönüşümü teknolojilerini de katarak evler inşa ediyorlar, inşaa süresini yüzde yetmiş azaltıyorlar, maliyeti yüzde otuz oranında düşürüyorlar ve on iki haftada teslimat sağlıyorlar.


Bu tarz aslında inşaatlar sürdürülebilirlik anlamında da önemli.


Ama tabii şimdi Güney Kaliforniya'daki o yanan evlerin yerini alır mı, oradaki insanların milyon dolarlık evlerinin yerine tatmin eder mi?


Ama afet bölgelerinde hızlı konuta ihtiyaç duyulduğunda bence önemli bir çözüm.


Bu konuda bu tarz robotik çözümler, hızlı, enerji verimli ve tasarruflu çözümler bütün dünya için aslında çok çok önemli.


Mesela bizim için de çok önemli.


Amazon şirketinin Prime Video bölümü, Coco Robotics ile onun da Amazon'dan yine yatırımı vardı, bir işbirliği yaptılar.


Bir medya şirketiyle, bir yapım şirketiyle.


Ve bir soygun komedisi filmi var.


Onun tanıtımı için Eddie Murphy oynuyor The Pickup diye.


Los Angeles'ta bu Coco Robotics'in otonom teslimat robotları gezecek ve film-.


..temalı reklamlar taşıyor olacak bir yandan.


Böylelikle de filmin tanıtımını yapmış olacaklar.


Böyle bir yöntem bulmuşlar.


Yani robotların daha fazla ayrıca sadece mesela hizmet değil, ayrıca reklam konusunda da çalıştığını bir yandan görmüş oluyoruz.


Peki nasıl çalıştıracaklar bu robotları, reklamlar konusunda?


Mesela bu robotları filmden alıntı yaparak böyle para kamyonlarına benzeyecek şekilde giydiriyorlar.


Teslimat anlarında filmden replikler çalacakmış ve sokakta da film evrenini canlandıracak şekilde gezecekmiş.


Böylelikle de daha fazla dikkat çekebilecek ve daha fazla reklam yapabilecek.


Bakalım bu reklamlar sonunda bu filmin gişesine bir katkısı olacak mı?


Keşke onu da ölçebilseler ki kesin bence ölçerler diye düşünüyorum.


Bu arada dünyanın ilk insansı robot oyunları başladı.


On Beş, on yedi Ağustos tarihleri arasında Pekin'de oluyor.


Amerika, Brezilya, Almanya, Portekiz, Çin'den otuz takım tamamen otonom bir şekilde beş kişilik futbol oynayacaklar.


Ama bu kadar değil.


Bu metal sporcular farklı branşlarda da oynayacaklar.


Öyle ki bu saydığım ülkeler dışında on bir ülke daha...


Toplam on altı ülkeden iki yüz seksen takım toplam ve beş yüzden fazla insansı robot katılacak.


Bakalım mesela Amerika'dan hangi robotlar gidecek merak ediyorum.


Yirmi altı branşta da beş yüz otuz sekiz etkinlik gerçekleştirecekler.


Tabii ki en fazla dikkat çeken robot oyunları içerisinde bu dünya humanoid robot spor oyunları içerisinde beşe beş otonom humanoid robot futbolu olacak tabii ki.


Ama bunun dışında insan müdahalesi olmayacak bunda.


Yüz metre koşusu olacak.


Yarım maraton gösterisi olacak.


Serbest dövüş gibi farklı yarışmalar olacak.


Bakalım bu yarışlar ve yarışmalar nasıl geçecek?


Onu da buradan beraber biraz izliyor, biraz üzerine de konuşuyor oluruz.


Unitree'nin- Unitree de biliyorsunuz Çinli bir robot firması ve dünyanın herhalde ilk on robot firmalarından biri.


Sürekli yeni robotlar çıkartıyor.


Şimdi çok hızlı bir robot köpeği tanıttı.


Bu A2 Stellar Explorer isimli bir köpek.


Çok hızlı, ters takla atabiliyor.


Sırtında birini taşıyabiliyor, tek ayak üzerine dönebiliyor.


Kırk beş derecelik eğimli yerleri de tırmanabiliyor.


Çünkü afet dönemlerinde ya da arama kurtarmada, saha denetiminde, lojistikte, acil durum müdahalelerinde ya da araştırma için işte bu köpekleri kullanabilecekler.


Eski nesil K2 köpekleri gibi köpekler yerine artık işte bu tarz robot köpekleri ya da işte robotları daha fazla sahalarda görmeye başlayacağız diye tahmin ediyorum.


Bu yeni nesil dört ayaklı bir robot köpek.


Daha fiyatı henüz açıklanmadı ama on bin dolar civarında olacağı söyleniyor.


Geçtiğimiz hafta ise Skilled AI isimli bir şirketin Skilled Beyin isimli bir, robotlar için ortak beyin kurmak istediğini, böyle bir yazılım üzerine çalıştığından size bahsetmiştim.


Humanoid robot olsun ya da farklı robotlar olsun onlara hem bir görüş beceri kazandırıyor, hem de bunları tek bir beyinde topluyor.


Şimdi buna benzer yine Silikon Vadisi merkezli OpenMind, OpenAI değil, OpenMind isimli bir firma var.


Stanford Üniversitesi profesörü tarafından kurulan bir şirket bu.


O da 11 isimli OM1 isimli açık kaynaklı bir işletim sistemi üzerine çalışıyor.


İnsansı robotlara güç verecek.


Dünyada onların görmesini, etrafta gezinmesini ve farklı yetenekler kazanmasını sağlayacak ve bunların hepsine aynı zamanda bir robotta sadece bulundurulmayacak, bütün robotlarda da bulundurulabilecek bir işletim sisteminden bahsediyorum.


Biraz karışık anlattım.


işte robotlara etrafı ya da bağlama, olduğu ortamı anlama, onun farkındalığını kazandırmak önemli.


Karışık ortamları anlaması, yorumlaması, öngörülemeyen durumlarda işte muhakeme yapması, hızlıca ve hızla o alana ve duruma uyum sağlaması çok önemli.


Bunun için de bir işletim sistemi...


Nasıl ki telefonlarımızın, bilgisayarlarımızın işletim sistemleri var, sürekli güncelleniyor ve yeni yetenekler kazanıyor.


Böyle bir işletim sistemi üzerine çalışıyor bu OpenMind isimli şirket 11 isimli işletim sistemiyle.


Yeni bir yirmi milyon dolarlık fon desteği de aldı bu arada.


11 sayesinde robotlar.


..Hem farkındalığa sahip olacaklar ve bir yetenek kazandı mı hepsine o yetenekler yüklenecek.


Robotların birbirlerini tanıyabilmeleri, kimliklerini doğrulamalarına olanak sağlayacak ve anında beceriler paylaşılacak.


Yani hepsi aynı becerilere sahip olacaklar.


Bir tanesi bir şey öğrendiğinde hepsine o geçmiş olacak.


Bunun önemi ne?


Şimdi Figure AI, Boston Dynamics, Tesla, Unitree neyse hepsine baktığımız zaman hepsinin farklı bir işletim sistemi var ve hepsi kendi tedarikçisine, kendi şirketine bağlı bir yaklaşım var.


Ve rakiplere bölünmüş bir sistem görüyoruz burada.


Hepsinin ayrı yetenekleri var.


Ama burada evrensel, açık kaynaklı şirketten ya da donanımdan, robottan bağımsız bir platformdan bahsediyoruz.


Yani firmalar, robot firmaları bu işletim sistemini alarak, aslında kendi sistemlerinin üzerine ekleyebilir ve böylelikle daha evrensel bir robotlar sürüsü elde edebilirler.


İlerde bunu kullanabilirler diye düşünüyorum.


Japonya'da sadece robotların hizmet verdiği bir otel var Tokyo'da.


İsmi Henna Hotel.


Buraya girdiğiniz zaman ilk fark edeceğiniz şey, hiç insan yok.


Wired'ın haberi bu.


Her alanda sadece robotlar çalışıyor.


Insansız robotlar, dinozora benzeyen robotlar gibi böyle farklı farklı robotlar var.


Giriş anınızdan odanıza girene kadar farklı robotlar size eşlik ediyor.


Hem işlevsel bir konaklama yeri sunuyor burası, bu Henna Hotel.


Sponsorlu değil bu arada, sadece robotlarla ilgili olduğu için anlatıyorum.


Ve hem de robotik konusunda bir vitrin aslında.


Robotların nasıl işleyeceğine ya da nasıl işlediğine dair bir vitrin ve gelecekteki hizmet otomasyonu için de bir test alanı diyebiliriz bu otel için.


Robotlar sesle konuşuyorlar.


Ayrıca hareket de yapıyorlar.


İşte baş sallama, eğilme gibi böyle programlanmış görgü kurallarını da kullanarak birçok farklı dilde de ve birden fazla dilde de iletişim kurabiliyorlar.


Oda anahtarlarını makineler veriyor.


Birçok odada yüz tanıma teknolojisi var ve bunu kullanarak odayı açabiliyorsunuz.


Böylelikle kart ya da mekanik bir anahtara da ihtiyaç duyulmuyor.


Bagajları kim alacak derseniz, robotik bir görevli var, bir bell boy var.


O da konukları odalarına kadar yanında bulunuyor ve bagajlarını teslim ediyor.


Başucunda da sesle konuşabildiğiniz bir robot var.


Aydınlatmayı, sıcaklığı ya da concierge'den bir şey istediniz, o görevleri görüyor.


Artık böylelikle gitgide insanla olan temasımız azalıyor.


Her şey otomatikleşmeye başlıyor.


Ve derseniz ki işte hangi işler gidecek, hangi işler yok olacak?


Mesela işte bu otel görevlilerinin görevlerinin yok olacağını söyleyebilirim.


Florida Üniversitesi çok enteresan bir görev üstlendi.


Robot tavşanlar ürettiler ve bunlar güneş enerjisiyle çalışıyorlar.


Çünkü 1970'lerden itibaren Amerika'nın Florida eyaletinin güneyinde yer alan böyle Everglades isimli bir yer var.


Bataklıkların, sazlıkların bulunduğu büyük bir sulak alan ekosistemi.


Ve burada da dünyada eşi az bulunan pek çok hayvan var.


Timsahlar, panterler, kuş türleri, balıklar.


Birçok endemik canlıya ev sahiplği yapıyor burası.


Fakat 1970'lerden itibaren egzotik hayvan ticareti yapıldığı için buraya pitonlar getirilmiş.


Birmanya isimli pitonlar gelmiş ve bunların sayısı gitgide çoğalmış bugüne kadar.


Ve buradaki bu Everglades isimli bölgedeki bu sulak alan ekosisteminde de pek çok rakun, tavşan, vaşak, kuş gibi birçok canlının yüzde seksen beşinin fazlasını da yok etmiş bu pitonlar.


Dolayısıyla şu anda bu pitonları yakalamak ve öldürmekle ilgili, onların sayısını azaltmakla ilgili bir seferberlik olmuş.


Florida Üniversitesi araştırmacıları da bu konuyla ilgili olarak bir robot tavşan üretmişler.


Bu peluş oyuncakların içine güneş paneli, motor ekleyerek, hareket sensörleri de koyarak tavşan gibi hareket eden peluş robot tavşanlar elde etmişler ve bunlar da hareketli sensörleri ve kameraları sayesinde de yılanlar yaklaştığında araştırmacılara bildirim gönderiyorlar ve böylelikle de işte araştırmacılar da ne yapılması gerekiyorsa bundan sonra onu yapacaklar.


Bir tuzak görevi görecek yani.


Bu robot tavşanlar bir anlamda da ekosistemi korumak için güzel ve faydalı bir robot üretmişler ve sevimli bir robot üretmişler diyebilirim.


Gelelim şimdi Arjantin'le Amerika'nın ortak yürüttüğü bir göreve.


Güney Atlantik'te Mar del Plata Kanyonu'nu ilk kez gerçek zamanlı olarak bir su altı robotu keşfetti ve YouTube'da da canlı yayınlanıyor bu arada.


Diğer eski yayınlarını da görebilirsiniz.


Sebastian isimli bir su altı robotu indi.


Dört bin beş yüz metre derinliğe indi bu robot.


Ve neler görebildi?


Rengarenk soğuk su mercanlarını.


Daha önce hiç görülmemiş deniz canlılarını.


Sıra dışı, onların davranışlarında yüksek çözünürlüklü olarak görüntülemiş ve numuneler toplayabilmiş bu robot.


Canlı yayın günde bir milyondan fazla izleniyor.


Eğer izlemediyseniz girin bir bakın derim.


Hatta izleyiciler böyle yeni gördükleri canlılara, mesela Deniz Yıldızı'na Patrick, Yengece Drag Queen gibi böyle lakaplar takmışlar.


Böylelikle aslında bu yaptıkları su altı robotunu canlı da yayınlayarak hem herkese açmış oluyorlar neler yaptıklarını, hem hiç bilinmeyenler aydınlanmış oluyor, hem de bilim insanları halkla bu merakı birleştirmiş ve buluşturmuş oluyor.


Bu da yeni keşifler için aslında bir umut ışığı diyebiliriz.